نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۳/۷۷۰ مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۱۴

تاریخ نظریه: ۱۴۰۳/۱۱/۱۴
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۳/۷۷۰
شماره پرونده: ۱۴۰۳-۱۶۸-۷۷۰ک
استعلام:
به موجب شکایت شاکی علیه دو نفر متهم، در دادگاه بدوی رای بر محکومیت غیابی متهم ردیف اول و محکومیت حضوری متهم ردیف دوم صادر شده است. متهم ردیف دوم به رای محکومیت صادره معترض و تقاضای تجدید نظرخواهی نموده و شعبه تجدید نظر با نقض رای محکومیت صادره، رای بر برائت نامبرده صادر نموده است. با توجه به محکومیت غیابی متهم ردیف اول، آیا دادگاه تجدید نظر با اختیار حاصل از ذیل بند «ب» ماده ۴۵۵ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ می‌تواند نسبت به وی نیز رسیدگی و با وجود شرایط قانونی رای بر برائت ایشان صادر کند؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
با عنایت به صراحت حکم مقرر در بند «ب» ماده ۴۵۵ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و لحاظ وحدت ملاک و الغاء خصوصیت از آن (از حیث عدم ضرورت درخواست تجدید نظرخواهی محکوم‌علیه)، حکم مذکور در بند «ب» ماده ۴۵۵ قانون موصوف از جهت عدم ضرورت تجدیدنظرخواهی محکوم‌علیه، اصولا استثنائی بر حکم مقرر در ماده ۴۳۵ این قانون است؛ بنابراین در فرض سوال که رای نسبت به یکی از متهمان حضوری و نسبت به متهم دیگر غیابی بوده و پرونده با تجدیدنظرخواهی متهم که رای نسبت به وی حضوری است در دادگاه تجدیدنظر مطرح گردیده و این دادگاه، رای دادگاه نخستین را نقض و متهم را تبرئه کرده است، چنانچه دادگاه تجدید نظر متهم غایب را نیز بی‌گناه تشخیص دهد، قابلیت واخواهی حکم غیابی توسط او، مانع اعمال اطلاق بند «ب» ماده ۴۵۵ نیست.