نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۰/۱۲۸۳ مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۱۱
تاریخ نظریه: ۱۴۰۰/۱۰/۱۱
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۰/۱۲۸۳
شماره پرونده: ۱۴۰۰-۱۲۷-۱۲۸۳ ح
استعلام:
به موجبماده ۱۱۲ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ در صورتی که درخواستکننده تأمین تا ده روز از تاریخ صدور قرار تأمین نسبت به اصل دعوا دادخواست ندهد، دادگاه درخواست خوانده قرار تأمین را لغو مینماید. نظر به اینکه برابر قانون (اصلاح قانون صدور چک مصوب ۱۳۹۷ مطالبه وصول چکهای صیادی مستلزم تقدیم دادخواست نبوده و دادگاه بدون رسیدگی قضایی اجراییه صادر می کند، آیا اجراییه موضوع چکهای صیادی جایگزین دادخواست موضوع ماده ۱۱۲ قانون صدرآلذکر بوده و ضرورتی به طرح دعوی و مطالبه وجه چک نیست؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولاً، با توجه به مفاد ماده ۲۳ قانون اصلاح قانون صدور چک (اصلاحی ۱۳۹۷/۸/۱۳) صدور اجراییه برابر این ماده صرفاً علیه صاحب حساب و صادرکننده نسبت به کسری مبلغ چک و حقالوکاله وکیل طبق تعرفه قانونی امکانپذیر است؛ بنابراین، صدور اجراییه وفق این ماده علیه ظهرنویس و ضامن چک و نیز نسبت به خسارت تأخیر تأدیه امکانپذیر نیست و در این موارد دارنده ناگزیر از طرح دعوا در دادگاه است.
ثانیاً، با عنایت به مواد ۱۰۸ و ۱۱۲ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹، صدور قرار تأمین خواسته در مواردی امکانپذیر است که یا نسبت به اصل دعوا دادخواست تقدیم شده باشد و یا ظرف ده روز از تاریخ صدور قرار تأمین، تقدیم شود و تقاضای صدور اجراییه متفاوت از طرح دعوا است؛ بنابراین در موارد صدور اجراییه برابر ماده ۲۳ قانون اصلاح قانون صدور چک (اصلاحی ۱۳۹۷/۸/۱۳)، صدور قرار تأمین خواسته مطابق مواد مربوط از قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ و در فرض سوال تقدیم دادخواست موضوع ماده ۱۱۲ قانون یادشده نیز منتفی است؛ اما با عنایت به ذیل ماده ۲۳ قانون اصلاح قانون صدور چک (اصلاحی ۱۳۹۷)، اقدام وفق تبصره یک ماده ۳۵ قانون اجرای احکام مدنی مصوب ۱۳۵۶ بلامانع است.