نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۳/۹۱۷ مورخ ۱۴۰۴/۰۶/۰۵

با توجه به این‌که وفق بند «ت» تبصره ۵ ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲، احکام اعسار صادره از سوی دادگاه‌های صلح مشروط به قابل اعتراض بودن اصل دعوا قابل تجدیدنظرخواهی است؛ آیا احکام اعسار از پرداخت محکوم‌به موضوع اجراییه‌های صادره بر اساس ماده ۲۳ (اصلاحی ۱۳۹۷) قانون صدور چک مصوب ۱۳۵۵ با اصلاحات و الحاقات بعدی در فرضی که محکوم‌به بیش از پنجاه میلیون تومان است، قابل تجدیدنظرخواهی است؟

در مورد صدور اجراییه موضوع ماده ۲۳ (اصلاحی ۱۳۹۷) قانون صدور چک مصوب ۱۳۵۵ با اصلاحات و الحاقات بعدی، از آنجا که به صرف درخواست دارنده چک و بدون طرح دعوا دادگاه مبادرت به صدور اجراییه می‌کند، از شمول بند یک ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲ که ناظر بر دعاوی است خارج است و در فرض سؤال، دادگاه صلح صلاحیتی برای صدور اجراییه چک موضوع ماده ۲۳ یادشده در حدود نصاب مقرر در بند یک ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲ ندارد؛ همچنانکه شوراهای حل اختلاف موضوع قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۳۹۴ نیز فاقد چنین صلاحیتی بوده‌اند. بنا به مراتب فوق، رسیدگی به دعوای اعسار از پرداخت این اجراییه از صلاحیت دادگاه صلح خارج است.