نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۴۳۷ مورخ ۱۴۰۴/۱۰/۲۱

چنانچه شخصی با جعل سند و استفاده از آن مبادرت به بردن مال غیر (کلاهبرداری) ‌نماید، مرتکب چند جرم شده است؛ آیا در مقام صدور حکم، جرم جعل سند و استفاده از آن مقدمه جرم کلاهبرداری محسوب می‌شود و برای آنها به صورت جداگانه مجازات در نظر گرفته نمی‌شود و یا آنکه صرفاً یکی از آنها، مقدمه جرم مذکور است؟

جرم استفاده از سند مجعول که به بردن مال‌ غیر منتهی شده است، کلاهبرداری با یکی از وسایل تقلبی مصرح در ماده یک قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری مصوب ۱۳۶۷ محسوب و از مصادیق تعدد معنوی جرم و مشمول مجازات اشد است؛ اما جرم جعل، جرم مستقلی است؛ بنابراین مجازات مرتکب برای جرم جعل و کلاهبرداری که از مصادیق تعدد مادی جرم است، بر اساس بند «ب» ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی (اصلاحی ۱۳۹۹) تعیین می‌شود.