نظریه مشورتی شماره ۷/۹۲/۱۷۴۳ مورخ ۱۳۹۲/۰۹/۰۶
تاریخ نظریه: ۱۳۹۲/۰۹/۰۶
شماره نظریه: ۷/۹۲/۱۷۴۳
شماره پرونده: ۹۲-۷۲-۱۲۷۲
استعلام:
...
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
با لحاظ اصل ۱۶۸ قانون اساسی مبنی بر لزوم حضور هیأت منصفه در جرائم سیاسی و مطبوعاتی و فلسفه وضع این اصل در این قبیل جرائم علیالاصول دادگاه بنابر نظر هیأت منصفه، حکم برائت یا محکومیت صادر مینماید؛ ولی در جهت رعایت حقوق متهم و موافق با اصل برائت در تبصره ۲ الحاقی سال ۱۳۷۹ به ماده ۴۳ قانون مطبوعات مصوب ۱۳۶۴ به دادگاه اجازه داده شده تا علیرغم نظر هیأت منصفه دایر بر گناهکاری متهم، رأی برائت وی را صادر کند. البته از این تبصره نمیتوان قاعده کلی مبنی بر عدم لزوم تبعیت دادگاه از نظر هیأت منصفه را استخراج کرد، والاّ تأسیس هیأت منصفه امری عبث خواهد بود که با اصل ۱۶۸ قانون اساسی نیز منافات دارد؛ بنابراین، چنانچه نظر هیأت منصفه بر بیگناهی متهم باشد، دادگاه نمیتواند رأی بر محکومیت صادر نماید.