نظریه مشورتی شماره ۷/۹۸/۶۰۵ مورخ ۱۳۹۸/۰۸/۲۲
تاریخ نظریه: ۱۳۹۸/۰۸/۲۲
شماره نظریه: ۷/۹۸/۶۰۵
شماره پرونده: ۹۸-۱۸۶/۱-۶۰۵ ک
استعلام:
منظور از بستگان مادری در تبصره ماده ۴۵۲ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ چیست؟ ایا منظور تمام بستگان منسوب به مادر هستند اعم از جد، جده، عمو، عمه، خاله و دایی) یا فقط شامل برادر و خواهر مادری (کلاله امی) میشود.
ایا در بزه خیانت در امانت با استناد به ماده ۲۱۵ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ می توان حکم به رد مال صادر نمود با توجه به اینکه رد مال در ماده ۶۷۴ قانون مجازات اسلامی تعزیرات و مجازاتهای بازدارنده مصوب ۱۳۷۵ پیش بینی نشده است و از طرفی شخص تقاضای استرداد مال را دارد ایا می بایست اقدام به طرح دعوای حقوقی نماید؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- مقصود مقنن از عبارت «بستگان مادری» مذکور در تبصره ماده ۴۵۲ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ «خویشاوندان منسوب به مادر هستند» و اطلاق عبارت موصوف، مطلق خویشاوندان مادری اعم از برادر و خواهر و اولاد آنها و اجداد، اعمام و عمات و اخوال و خالات مادری را شامل میگردد.
۲- مستفاد از مواد ۱۵ و ۱۴۸ قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲، ردّ عین مال مکشوفه نزد متهم موضوع بزه خیانت در امانت، نیاز به تقدیم دادخواست ندارد و در مرحله رسیدگی به شکایت چنانچه در مرحله تحقیقات مقدماتی و رسیدگی به شاکی مسترد نشده باشد، باید در حکم دادگاه کیفری مورد تعیین تکلیف قرار گیرد مگر اینکه عین مال، از بین رفته باشد که در این صورت، با عنایت به قاعده کلی مذکور در ماده ۱۵ قانون یاد شده، مطالبه قیمت آن و خسارات ناشی شده، مستلزم تقدیم دادخواست ضررو زیان میباشد.