چگونگی قابلیت طرح دعاوی تنفیذ وصیت نامه در محاکم

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۷/۰۳/۰۵
برگزار شده توسط: استان کردستان/ شهر سرو آباد

موضوع

چگونگی قابلیت طرح دعاوی تنفیذ وصیت نامه در محاکم

پرسش

دعاوی تنفیذ وصیت نامه از حیث قابلیت استماع یا عدم استماع آن در محاکم چگونه است؟

نظر هیئت عالی

در سوال مطروحه صحبت از وصیت تملیکی شده است. در ماده ۸۲۶ قانون مدنی آمده: وصیت تملیکی این است که شخص عین یا منفعتی از مال خود را برای زمان بعد از فوتش به دیگری به طور مجانی تملیک کند . این وصیت یکی از عقود می باشد. نظر اتفاقی: نظر اول: اگر منظور از دعوای تنفیذ وصیت اصدار حکم به صحت و اصالت عقد وصیت باشد چنین دعوایی وفق مقررات ماده ۲ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی و ماده ۲۲۳ قانون مدنی قابلیت استماع ندارد و دادگاه باید قرار رد دعوا صادر کند چون این موضوع نه امر حسبی است و نه امر ترافعی و ادعایی است که دادگاه ملزم به استماع باشد. اگر منظور احراز وقوع عقد باشد چون این امر یک ادعای حقوقی محسوب می شود و خلاف اصل است (اصاله العدم) دادگاه ملزم به استماع می باشد. همچنین دعوای اصدار حکم به مادون یا تا ثلث بودن وصیت و نافذ بودن آن همین حکم را دارد و قابلیت استماع ندارد چرا که امر ادعایی و ترافعی حقوقی نیست و بالعکس کسی که مدعی است که وصیت مازاد بر ثلث بوده و غیرنافذ می تواند در صورت ذی نفع بودن در مقام طرح برآید.