اثر ارائه دلیل جدید برای اثبات ادعا در مرحله فرجام خواهی

رأی شعبه دیوان عالی کشور

شماره پرونده : ۹۳۰۹۹۸۲۱۶۴۷۰۰۲۳۹ شماره دادنامه : ۹۴۰۹۹۷۰۹۲۵۶۰۰۲۳۳ شعبه : شعبه چهل و یکم دیوان عالی کشور تاریخ : ۱۳۹۴/۰۳/۲۵-۱۲:۰۵ قاضی : محسن یکتن خدائی قاضی : محمد حسین ارجمند قاضی : عبدالعلی ناصح قاضی : علی رازینی
خلاصه جریان پرونده
در پی صدور دادنامۀ ۲۵۸/۹۳ صادره از این شعبه که در مقام فرجامخواهی آقای و. ت. از دادنامه ۱۰۴۹/۹۳ صادره از شعبه محترم ۴۷ تجدید نظر استان که مشعر بر تأیید دادنامه ۹۳-۴۲۵ صادره از شعبه ۲۷۴ دادگاه محترم خانواده تهران که خواستۀ زوجه خانم م. ت. را از جهت تحقق عسر و جرح چون متکی به دلیل کافی بوده است و حاضر شده است از تمام حقوق ایام زوجیت با بذل آن در قبال طلاق صرفنظر نماید مستنداً به ماده ۳۳ قانون حمایت خانواده و تبصره آن به زوجه اجازه داده است به یکی از دفاتر رسمی طلاق پس از قطعیت رأی نسبت به اجرای صیغۀ طلاق اقدام نماید و در صورت امتناع زوج سردفتر به نمایندگی صیغۀ طلاق را اجرا نماید. که باتأیید این رأی و فرجام خواهی آقای و. ت. پرونده به این شعبه ارجاع که گزارش مشروحتن جریان دادرسی تا آن تاریخ توسط عضو ممیز در رأی فوق الذکر آمده است النهایه هیأت این شعبه با استدلالی که در رأی نموده است رأی صادره را واجد اشکالات شکلی از حیث نحوۀ عملکرد داوران پس از اعلام قبولی وکالت اینکه هیچ گونه توافقی بصورت مرضی الطرفینی در انتخاب آنان صورت نگرفته مع الوصف دادگاه با مرضی الطرفین داشتن داوران انتخابی و عدم رعایت آئین نامۀ دادرسی از سوی داوران که باید پس از جلسۀ رسیدگی دادگاه و در صورت عدم توقیف در اصلاح ذات البین که برای دادگاه محرز گردیده باشد عدم توفیق آنان نیز در اصلاح ذات البین حداقل با دو جلسۀ مذاکرات با زوجین محرز شده باشد تا موجبات اظهار نظر دادگاه در ماهیت خواسته طلاق که از سوی زوجه مطرح بوده است فراهم میگردید که دادگاه محترم بدوی به این اقدامات که مورد نظر متقین و شرع در رسیدگی به اینگونه خواسته ها بوده است معمول نگردیده  و از طرفی در ماهیت نیز دادگاه محترم برای صدور حکم بر اثبات دعوی خویش بدون استناد به قرائن دلائل و اماراتی که موجب حصول علم برای وی شده است با توجه به علم حاصله خود انشاء رأی بر محکومیت زوج به طلاق نموده که این رأی مورد تأیید دادگاه محترم تجدید نظر شعبه ۴۷ تجدید نظر استان حسب دادنامه فوق الذکر قرار گرفته که با توجه به اینکه نوع طلاق خلعی اعلام شده است و زوج با طلاق موافق نبوده است و دادگاه محترم تجدید نظر نیز در رأی خود تجدید نظر خواهی زوج را وارد ندانسته زیرا زوجه برای ادعای عسر و حرج کلیه مهریه خود را که شامل ۳۱۳ عدد سکه بهار آزادی و یک شاخه نبات بوده بخشیده است بدون اینکه در مقام رسیدگی و بررسی صحت و سقم ادعای زوجه که مدعی سوء رفتار زوجه بوده و گفته است «در این مدت زندگی مشترک بارها زوج مشاجرات و توهین ها و اقدام به ضرب و شتم اینجانب نموده و با گذاشتن بالش روی صورتم با قصد خفه کردن که با خواهش و تمنا دست از خفه کردن من کشیده و من با خانواده ام تماس گرفته که با آمدن آنها از من عذرخواهی کرد و من ماندم ولی من بخاطر حفظ آبرویم شکایت نمی کردم ولی فردای آنروز شوهرم به وعدۀ خود عمل نکرد»;. و خود او در جلسه ای که با خانواده و افراد فامیل و تجدید نظرخواه داشتیم و مذاکره شد قرار شد بصورت توافقی از یکدیگر با بخشیدن کلیۀ حق و حقوق خود جدا شویم که فردای آن روز هم  خود عمل نکرد و از من مطالبه خسارت نیز میکرد. تحقیق بیشتری از جانب دادگاه محترم بعمل آمده باشد رأی صادره را هیأت این شعبه نقض و جهت رسیدگی به شعبه هم عرض ارسال داشته است هیأت شعبه محترم مرجوع الیه یعنی شعبه ۲۴ تجدید نظر استان تهران نیز رأی خود را قبل از انجام اقدامات مورد نظر این شعبه بشرح دادنامه ۲۰۶۷/۹۳ پس از بررسی اوراق پرونده با توجه به محتویات پرونده رأی صادره از دادگاه بدوی را در مقام تجدید نظر خواهی بعمل آمده از سوی و. ت. چون مستند بر اوراق موجود پرونده صادر نگردیده است نقض نموده است و تجدید نظر خواهی را وارد دانسته زیرا اولاً زوجه ادعای عسر و حرج را مستند  به هیچ دلیلی نکرده است ثانیاً حرف بذل حقوق توسط زوجه دلیل بر عسر و حرج از بابت زوج یا تحقق شروط ضمن عقد ازدواج نمی باشد لذا این دادگاه با عنایت به مراتب یاد شده ضمن قبول دادخواست تجدید نظر خواهی رأی صادر شده دادگاه بدوی را با استناد به مواد ۳۵۸ و ۳۶۸ قانون آئین دادرسی مدنی نقض و با استناد به ماده ۱۲۵۷ قانون مدنی حکم به رد دعوی طلاق صادر و اعلام می کند. اکنون از این رأی زوجه بشرح دادخواست لایحه های فرجام خواهی که در موعد آنرا به دادگاه محترم تجدید نظر تقدیم کرده است فرجام خواهی به عمل آمده و با استناد شهادت شهود نقض رأی را خواستار شده و تأیید رأی بدوی را خواستار شده است. که هنگام شور متن دادخواست و لایحۀ وی با گزارش پرونده قرائت میشود .  عضو ممیزهیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای عبدالعلی ناصح عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای محمد حسین ارجمند دادیار دیوان عالی کشور اجمالاً مبنی بر صدور رأی شایسته مورد استدعاتدر خصوص دادنامه شماره۹۳-۲۰۶۷ فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رأی میدهد:
رأی شعبه 
گرچه در حدود وضعیت موجود پرونده در تاریخ صدور رأی فرجام خواسته بر رأی صادره ایراد و اشکال مقایر باموازین شرعی و قانونی وارد نبوده است و موجب جهت نقض رأی موجودنبوده است لیکن در این مرحله از دادرسی که زوجه در لایحۀ مورخ ۹۴/۳/۲۰ که پیوست پرونده است به دلیل جدیدی برای اثبات عسر و حرج خویش تمسک نموده است که برای کشف حقیقت انجام تحقیقات مورد نظر او که تحقیق از شهود وی است که حاضر شده است برای اثبات سوء رفتار و سوء معاشرت همسرش به دادگاه معرفی نماید مستفاد از ماده ۱۹۹ قانون آئین دادرسی مدنی و بند ماده ۳۷۱ ق . آ . د .م که استماع شهادت شهود وی زوجه در استشهادیه پیوست دادخواست موثر در تصمیمات قضائی در پرونده می باشد هیأت شعبه صرفاً از جهت انجام تحقیقات مذکور رأی فرجام خواسته را مستفاد از بند ۵ ماده ۳۷۱ قانون آئین دادرسی مدنی نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به شعبه محترم صادر کننده رأی منقوض ارسال تا پس از انجام تحقیق از شهود خواهان و استماع اظهارات آنان در جلسۀ رسیدگی با توجه به نتایج حاصله رأی مقتضی صادر فرمائید. 
شعبه ۴۱ دیوانعالی کشوررئیس: علی رازینی  مستشار : عبدالعلی ناصح عضو معاون : محسن یکتن خدائی