اساسنامه سازمان دانش آموزی جمهوری اسلامی ایران

ماده ۱- تعریف:
به منظور اعتلای شخصیت دینی، اخلاقی، عقلانی، عاطفی، علمی و اجتماعی دانش‏آموزان و ایجاد زمینه مشارکت همه‏جانبه آنها در زمینه‏های اعتقادی، فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، ورزشی و هنری، سازمانی عمومی و غیردولتی با عنوان سازمان دانش‏آموزی جمهوری اسلامی ایران و با مقررات خاص تحت نظارت وزارت آموزش و پرورش تشکیل می‏شود.
ماده ۲- اهداف:
الف - زمینه ‏سازی تعلیم و تربیت اسلامی دانش‏آموزان در ابعاد مختلف فردی و اجتماعی برای کسب فضایل اخلاقی و کمالات انسانی براساس تعالیم عالیه اسلام ناب محمدی.(ص)
ب - زمینه ‏سازی برای بسط مشارکت فعال دانش‏آموزان در عرصه‏های مختلف انقلاب و کشور.
ج - برنامه ‏ریزی برای استفاده مفید از اوقات فراغت دانش‏آموزان و آماده‏سازی آنان برای پذیرش مسئولیتهای فردی و اجتماعی.
د - ترو یج الگوها و اسوه‏های انقلابی، اسلامی و ملی در بین دانش‏آموزان.
ه - تقویت روحیه تعاون، نیکوکاری، نوع‏ دوستی و کمک به دیگران و ترغیب به رعایت نظم و انضباط اجتماعی و روحیه قانون‏گرایی و احترام به قانون در جامعه.
و - مشارکت در ارتباطات بین‏المللی دانش‏آموزان بویژه با دانش‏آموزان کشورهای اسلامی.
ز - ایجاد علاقه و ایمان به فرهنگ خودی، خود باوری و توجه به شعار نه شرقی و نه غربی.
ماده -۳اصول کلی حاکم بر سیاستها، فعالیتها و برنامه‏ها:
۱/۳- اهتمام به حفظ اصول و ارزشهای اسلامی، ملی و انقلاب اسلامی بویژه پاسداری از حریم ولایت و قانون اساسی در شکل دادن و سازماندهی فعالیتهای مختلف دانش‏آموزان.

۲/۳ - پاسداری از ارزشهای اخلاقی، اسلامی و انسانی در کلیه شئون سازمان.
۳/۳ - تلاش برای تحت پوشش قراردادن آحاد دانش‏آموزان و گروههای سنی کمتر از ۱۸سال.
۴/۳ - توجه به نیاز، علاقه، استعداد و قابلیتهای اعضای تحت پوشش و تلاش برای رشد همه‏جانبه فردی و اجتماعی آنان.
۵/۳ - مشارکت فعال اعضا در همه عرصه‏های فعالیت سازمان.
۶/۳ - بهره‏برداری مناسب و درست از ظرفیتهای موجود ملی اعم از فرهنگی، آموزشی، اجتماعی و اقتصادی جامعه.
۷/۳ - ایجاد زمینه‏های خوداتکایی در انجام ماموریتهای سازمان اعم از انسانی و منابع مالی.
۸/۳ - حضور در کلیه عرصه‏های توسعه کشور اعم از فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و غیره به منظور ارتقای توانمندیهای فردی و اجتماعی دانش‏آموزان متناسب با مقتضیات سنی، اجتماعی و محل جغرافیایی.
۹/۳ - عدم تمرکز در انجام وظایف محوله و تفویض اختیار به سطوح منطقه‏ای و آحاد نیروهای مرتبط با سازمان.
۱۰/۳ -ایجاد هویت ملی واسلامی و تقویت روح جمعی و سازمان پذیری از طریق نشانها و علائم.
۱۱/۳ -رعایت اصل هماهنگی کلیه فعالیتها با برنامه‏های تعلیم و تربیت عمومی کشور.
۱۲/۳ - تاکید بر انجام فعالیتها به شیوه کار گروهی، پویا و فعال.
۱۳/۳ -تداوم در برنامه‏ریزی‏ها و اجرای برنامه‏های تربیتی.
۱۴/۳ -تاکید بر تعلیم مهارتها و ایجاد روحیات و صفات مطلوب از طریق فعالیتهای عملی.
ماده ۴- وظایف:
۱/۴ -جلب مشارکت کلیه مخاطبان اصلی و اعضای وابسته و مردمی برای تحقق اهداف سازمان.
۲/۴ -اقدام لازم برای به عضویت درآوردن داوطلبانه دانش‏آموزان.
۳/۴ -برنامه‏ریزی برای فعالیتهای پرورشی دانش‏آموزان در خارج از مدارس.
۴/۴ -پژوهش، آموزش و مشاوره برای افزایش توانمندیهای دانش‏آموزان عضو.
۵/۴ -سازماندهی و هماهنگی برای جلب حمایتهای ملی و محلی.
۶/۴ -تامین منابع مورد نیاز سازمان از طریق جلب مشارکتهای مردمی در کنار کمکهای دولت.
۷/۴ -اجرای روشهای تربیتی مناسب برای رشد اعتقادی و اخلاقی اعضا.
۸/۴ -استفاده مفید و موثر از فضاهای پرورشی موجود در کشور و توسعه و تجهیز فضاهای مناسب برای فعالیت سازمان.
۹/۴ -برنامه‏ریزی برای شناسایی، جذب و آموزش مربیان واجد صلاحیت و داوطلب به منظور آماده‏سازی آنان برای اداره گروههای سازمان یافته دانش‏آموزی.
۱۰/۴ -برقراری ارتباط با مراکز فرهنگی، علمی و نیز تشکلهای مشابه در داخل و خارج از کشور برای تبادل اطلاعات و تجربیات و همکاریهای مشترک از طریق مراجع مسئول.
۱۱/۴ -برگزاری گردهمایی، همایش، جشنواره، اردو، مسابقات فرهنگی و ورزشی، کنگره‏ها و مجمع‏های گوناگون برای اعضا.
۱۲/۴ -تشویق و ترغیب دانش‏آموزان عضو به فراگیری و استفاده از شیوه‏های تعاون در فعالیتهای مختلف اقتصادی و اجتماعی در واحدهای آموزشی.
ماده ۵- اعضا:
اعضای سازمان، دانش‏آموزان می‏باشند و سازمان می‏تواند از مربیان و معلمان به عنوان همکاران افتخاری استفاده نماید.
ماده ۶- ارکان:
۱/۶ -هیات امنا.
۲/۶ -شورای برنامه‏ریزی.
۳/۶ -رئیس سازمان.
۴/۶ -مجمع عمومی (کنگره)
ماده ۷- ترکیب اعضای هیات امنا:
۱- وزیر آموزش و پرورش (رئیس هیات امنا)
۲-معاون رئیس جمهور و سرپرست سازمان تربیت بدنی.
۳-دبیر شورای عالی جوانان.
۴-فرمانده نیروی مقاومت بسیج یا نماینده تام‏الاختیار او.
۵-رئیس اتحادیه انجمنهای اسلامی دانش‏آموزان.
۶-مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان.
۷-چهار نفر از اعضای اصلی سازمان (دو پسر - دو دختر) به انتخاب مجمع نمایندگان اعضا.
۸-دو نفر از میان همکاران افتخاری سازمان (یک نفر زن - یک نفر مرد) به انتخاب مجمع عمومی.
۹-دو نفر از افراد مطلع و صاحبه نظر در امور پرورشی نوجوانان و جوانان به انتخاب وزیر آموزش و پرورش.
۱۰-دو نفر از معاونان وزارت آموزش و پرورش با انتخاب وزیر.
۱۱-معاون پرورشی وزارت آموزش و پرورش (نایب رئیس هیات امنا)
تبصره ۱- رئیس سازمان دانش‏آموزی دبیر هیات امنا می‏باشد.
تبصره ۲-احکام هیات امنا توسط وزیر آموزش و پرورش صادر می‏شود.
تبصره ۳-دانش‏آموزان در دور اول به پیشنهاد رئیس سازمان و در دوره‏های بعدی با رای اعضای کنگره سازمان دانش‏آموزی انتخاب خواهند شد.
تبصره ۴-مصوبات هیات امنا با رای ۳/۲ اعضا و تایید ریاست هیات امنا قابل اجرا خواهد بود.
ماده ۸- وظایف هیات امنا:
۱/۸ -سیاستگذاری و تعیین خط مشی‏های کلی سازمان و نظارت بر تحقق اهداف آن.
۲/۸ -تصویب برنامه‏های سالانه و توسعه سازمان.
۳/۸ -تایید رئیس سازمان برای انتصاب.
۴/۸ -تصویب چگونگی تشکیل و ترکیب شوراهای برنامه‏ریزی استانها و شهرستانها و همچنین نحوه انتخاب نمایندگان اعضا در ارکان سازمان.
۵/۸ -بررسی گزارشهای مالی و عملکرد سازمان و تصویب آن.
۶/۸ -بررسی و تامین منابع مالی و بودجه سالانه سازمان.
۷/۸ -تصویب ساختار و تشکیلات سازمان براساس مقررات عمومی.
ماده ۹- ترکیب اعضای شورای برنامه‏ریزی:
رئیس سازمان دانش‏آموزی (رئیس شورا)
. - یک نفر از معاونان سازمان دانش‏آموزی (عضو و دبیر شورا)
- یک نفر از شخصیت‏های فرهنگی به انتخاب وزیر آموزش و پرورش
. - دو نفر از حوزه معاونت پرورشی به پیشنهاد معاون پرورشی و تایید وزیر آموزش و پرورش
. - دو نفر از نمایندگان اعضای اصلی.
تبصره - احکام اعضای منتخب شورای برنامه‏ریزی توسط وزیر آموزش و پرورش برای مدت ۴سال صادر می‏شود.

ماده ۱۰- وظایف شورای برنامه ‏ریزی:
۱/۱۰ -تصویب آیین‏نامه‏ها و ضوابط مربوط به فعالیتهای سازمان.
۲/۱۰ -تصویب آیین‏نامه‏ ها و ضوابط اجرایی مربوط به فعالیتهای اعضا.
۳/۱۰ -پیشنهاد برنامه‏ های سازمان به هیات امنا.
۴/۱۰ -پیشنهاد ساختار سازمانی و شرح وظایف و نحوه تشکیل شورای برنامه ‏ریزی استانها و شهرستانها به هیات امنا.
۵/۱۰ -تصویب آیین‏نامه و ضوابط انتخاب نمایندگان اعضا در ارکان سازمان و همچنین ضوابط چگونگی شکل‏گیری و گروه‏ بندی مجمع‏ های اعضا.
۶/۱۰ -تصویب برنامه همکاریهای سازمان با سایر دستگاهها.
۷/۱۰ -برنامه ‏ریزی برای اجرای مصوبات هیات امنا.
ماده ۱۱(اصلاحی ۱۳۸۵/۰۴/۰۷)- رئیس سازمان:
ریاست این سازمان با معاون پرورشی و تربیت بدنی وزارت آموزش و پرورش است.

ماده ۱۲- شوراهای برنامه‏ریزی استانها و شهرستانها:
سازمان برای برنامه‏ریزی و انجام هماهنگی و پشتیبانی لازم در سطح استانها و شهرستانها دارای شوراهای برنامه‏ریزی می‏باشد.
تبصره -ترکیب، وظایف و چگونگی تشکیل این شوراها با پیشنهاد شورای برنامه‏ریزی مرکز و تصویب هیات امنا خواهد بود.

ماده ۱۳- مجمع‏های اعضا و تشکیلات اجرایی:
مجمع‏های اعضا به منظور اعمال نظریات و مشارکت فعال دانش‏آموزان عضو در مدیریت و اجرای فعالیتها تشکیل می‏شود. ترکیب، وظایف و نحوه انتخاب این مجمع‏ها توسط رئیس سازمان تهیه و پس از تایید شورای برنامه‏ریزی به تصویب هیات امنا خواهد رسید.
ماده ۱۴- منابع و امکانات:
۱/۱۴ -حق عضویت.
۲/۱۴ -کمک مالی و تجهیزاتی وزارت آموزش و پرورش.
۳/۱۴ -درآمدهای حاصل از فعالیتهای سازمان.
۴/۱۴ -کمکهای داوطلبانه، اعانات و هدایای اشخاص حقیقی و حقوقی اعم از دولتی و غیردولتی و نهادهای انقلاب اسلامی.
۵/۱۴ -استفاده از کمکهای مستمر دولت متناسب با رشد فعالیتها و برنامه‏های سازمان.
تبصره- بخشی از نیروهای مورد نیاز سازمان از طریق مامور نمودن کارکنان وزارت آموزش و پرورش و سایر دستگاههای دولتی تامین خواهد شد. منابع پرداخت حقوق و مزایای این‏گونه کارکنان از محل بودجه دستگاههای دولتی مربوط و به عنوان بخشی از کمک دولت به سازمان منظور و تامین خواهد شد.

اساسنامه فوق در ۱۴ماده و ۷تبصره در جلسه ۴۴۱ مورخ ۱۳۷۸/۲/۲۱ به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسید.
رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی- سید محمد خاتمی