رای شماره ۲۱۳۲ مورخ ۱۳۹۷/۱۲/۱۴ هیات عمومی دیوان عدالت اداری

بسم الله الرحمن الرحیم

شماره دادنامه: ۲۱۳۲

تاریخ دادنامه: ۱۴؍۱۲؍۱۳۹۷

شماره پرونده: ۹۷؍۱۹۹۷

مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی: آقایان حمیدرضا جهانی راد و مجید شاه حسینی

موضوع شکایت و خواسته: ابطال شماره ۱ بند ۱۲-۵ از ماده ۱۲ دفترچه عوارض محلی شورای اسلامی شهر گنبد کاووس در اجرای ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲

گردش کار: آقایان حمیدرضا جهانی راد و مجید شاه حسینی به موجب دادخواستی ابطال شماره ۱ بند ۱۲-۵ از ماده ۱۲ دفترچه عوارض محلی شورای اسلامی شهر گنبد کاووس در اجرای ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده اند که:

" ریاست محترم دیوان عدالت اداری

با سلام و احترام، متاسفانه شهرداری گنبد کاووس به استناد مصوبه شورای اسلامی این شهرستان در ازای درخواست قانونی اینجانبان در خصوص تفکیک یک قطعه زمین مسکونی ملکی به مساحت ۷۲؍۳۴۵ مترمربع دارای پلاک ثبتی ۹۶۲؍۱۴ بخش ۱۰ حوزه ثبتی گنبد برخلاف مصوبات هیات عمومی آن دیوان درخواست اخذ مبلغ هنگفتی تحت عنوان عوارض تفکیک محلی و عوارض نقل و انتقال املاک نموده است. نظر به اینکه مطابق ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ مقرر شده است که «چنانچه مصوبه ای در هیات عمومی ابطال شود، رعایت مفاد رای هیات عمومی در مصوبات بعدی الزامی است. هرگاه مراجع مربوط مصوبه جدیدی مغایر رای هیات عمومی تصویب کنند، رئیس دیوان موضوع را خارج از نوبت، بدون رعایت مفاد ماده ۸۳ قانون مذکور و فقط با دعوت نماینده مرجع تصویب کننده در هیات عمومی مطرح می‌نماید.» و با عنایت به اینکه آراء سابق الصدور به شماره ۱۰۱۸-۱۷؍۶؍۱۳۹۳، ۲۷۵-۱۶؍۵؍۱۳۹۱، ۶۲۷-۲۰؍۹؍۱۳۹۱، ۴۹۲-۴؍۱۱؍۱۳۸۹ و ۴۵۹-۲۰؍۱۰؍۱۳۸۹ هیات عمومی دیوان عدالت اداری مصوبات مشابه مصوبه مشتکی عنه موضوع شکایت توسط تعدادی از شوراهای اسلامی شهرهای مختلف در خصوص وضع عوارض تفکیک و تغییر کاربری به لحاظ مغایرت با قانون ابطال نموده است، مضافاً به اینکه استانداری استان گلستان در ابلاغیه پیوستی مربوط به سیاستهای اجرایی بودجه سال ۱۳۹۷ به شهرداری در بندهای دوم و سوم ماده ۳۶ صریحاً به استناد آرای متعدد آن دیوان وضع و اخذ عوارض تفکیک و انتقال را غیر قانونی دانسته و منع نموده است. لذا با استناد به دادنامه شماره ۷۳۰-۲؍۸؍۱۳۹۶ هیات عمومی آن دیوان درخواست ابطال مصوبه غیر قانونی شورای اسلامی شهرستان گنبد کاووس در تصویب عوارض موضوع شکایت (عوارض تفکیک و نقل و انتقال) که بدون رعایت مفاد آراء هیات عمومی آن دیوان عوارض تفکیک وضع نموده است، مورد استدعاست. "

متعاقباً شاکیان به موجب نامه ای که به شماره ۹۷-۱۹۹۷-۱ مورخ ۵؍۹؍۱۳۹۷ ثبت دفتر اداره کل امور هیات عمومی و هیاتهای تخصصی دیوان عدالت اداری شده، اعلام کرده اند که:

" مدیرکل محترم هیات عمومی دیوان عدالت اداری

سلام علیکم، احتراماً اینجانبان حمیدرضا جهانی راد و مجید شاه حسینی شاکیان پرونده ۹۷؍۱۹۹۷ مبنی بر شکایت و خواسته موضوع، بدین وسیله اصلاح می‌گردد خواسته موضوع شکایت ابطال ماده ۱۲، بند ۵، گزینه ۱ (جهت زمینهای تا ۵۰۰ مترمربع p۱ محاسبه می‌گردد) مصوبه شورای اسلامی شهرستان گنبد کاووس می‌باشد. لذا خواهشمند است با عنایت به بُعد مسافت و شرایط سخت ایاب و ذهاب برای اینجانبان نسبت به پذیرش درخواست کتبی اینجانبان دستورات لازم را مبذول فرمایید. "

متن مقرره مورد اعتراض به شرح زیر است:

" تعرفه عوارض و بهای خدمات شهری سال ۱۳۹۷ و بعد از آن، شهرداری گنبد کاووس

.............

۱۲-۵): هرگونه تخلف از موضوع این قانون در تفکیک یا افراز اراضی، جرم تلقی شده و متخلفین، طبق قانون مجازات اسلامی و قانون تخلفات اداری تحت پیگرد قانونی قرار خواهند گرفت.

۱) جهت زمینهای تا ۵۰۰ مترمربع p۱ محاسبه می‌گردد."

رئیس دیوان عدالت اداری رسیدگی به موضوع را در اجرای ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ به هیات عمومی ارجاع کرد.

هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۴؍۱۲؍۱۳۹۷ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد. نمایندگان طرف شکایت علیرغم دعوت برای شرکت در جلسه، حضور نیافتند، فلذا هیات عمومی پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.

رای هیات عمومی

مطابق ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲، مقرر شده است که: «چنانچه مصوبه ای در هیات عمومی ابطال شود، رعایت مفاد رای هیات عمومی در مصوبات بعدی الزامی است. هرگاه مراجع مربوط، مصوبه جدیدی مغایر رای هیات عمومی تصویب کنند، رئیس دیوان موضوع را خارج از نوبت، بدون رعایت مفاد ماده ۸۳ قانون مذکور و فقط با دعوت نماینده مرجع تصویب کننده در هیات عمومی مطرح می‌نماید.» نظر به اینکه در رای شماره ۲۷۵-۲۶؍۵؍۱۳۹۱ و سایر دادنامه های مندرج در آن مصوبات تعدادی از شوراهای اسلامی شهرهای کشور مبنی بر دریافت عوارض تفکیک و افراز به لحاظ مغایرت با قانون و خروج از حدود اختیارات ابطال شده است و شورای اسلامی شهر گنبد کاووس در تصویب فراز اول بند ۱۲-۵ ماده ۱۲ تعرفه عوارض محلی سال ۱۳۹۷ با عنوان عوارض تفکیک عرصه (قانون اصلاح ماده ۱۰۱ قانون شهرداری) جهت زمینهای تا ۵۰۰ مترمربع عوارض وضع کرده است، بنابراین قسمت مذکور از بند ۱۲-۵ ماده ۱۲ تعرفه عوارض یاد شده به لحاظ مغایرت با مفاد آراء هیات عمومی به استناد بند ۱ ماده ۱۲ و مواد ۹۲ و ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال می‌شود.

محمدکاظم بهرامیرئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری