رای شماره ۵۱۱ مورخ ۱۳۹۸/۰۳/۲۱ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
بسم الله الرحمن الرحیم
شماره دادنامه: ۵۱۱
تاریخ دادنامه: ۲۱؍۳؍۱۳۹۸
شماره پرونده: ۹۷؍۱۵۸۵
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای مرتضی اشرفی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال ماده ۲۱ آییننامه اجرایی قانون حفاظت در برابر اشعه مصوب ۲؍۳؍۱۳۶۹ هیات وزیران
گردش کار: شاکی به موجب دادخواستی ابطال ماده ۲۱ آییننامه اجرایی قانون حفاظت در برابر اشعه مصوب ۲؍۳؍۱۳۶۹ هیات وزیران را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که:
«ریاست محترم دیوان عدالت اداری
با عرض ادب به استحضار می رساند: قانونگذار طبق بند ۳ ماده ۲۰ قانون حفاظت در برابر اشعه مصوب ۲۰؍۱؍۱۳۶۸ مصوب نموده است که کسانی که به کار با اشعه اشتغال دارند بتوانند با افزایش خدمت مورد قبول تا یک سال به ازای هر سال کار با اشعه حداکثر این افزایش تا ده سال و منحصراً از نظر بازخرید یا بازنشستگی از کارافتادگی و تعیین حقوق وظیفه از مزایای بازنشستگی استفاده کنند. هیات وزیران بر خلاف متن قانون و برخلاف اختیارات قانونی و آنچه مورد نظر قانونگذار بوده است، طبق ماده ۲۱ آییننامه اجرایی قانون حفاظت در برابر اشعه مصوب ۲؍۳؍۱۳۶۹ مصوب نموده است که « هر شخصی که بر اساس مفاد مقررات این آییننامه بازنشسته میگردد مجاز به اشتغال مجدد به کار با اشعه نخواهد بود.» در حالی که این قید در متن قانون ذکر نشده و قانونگذار هیچ شرطی برای بازنشسته شدن و استفاده از مزایای آن وضع نکرده است ولی مصوبه هیات وزیران موجب شده که افرادی که با استفاده از بند سوم ماده ۲۰ قانون پیش گفته به افتخار بازنشستگی نائل شده اند نتوانند مجدداً در سایر بخشها کار کنند و حتی سازمان انرژی اتمی به استناد ماده ۲۱ آییننامه اجرایی، اجازه مسئولیت فنی بخشهای رادیولوژی را به افراد بازنشسته نمی دهد و آنها را از حق قانونی محروم می کند. به عبارت دیگر اگر یک پزشک رادیولوژیست با استفاده از ماده ۲۰ قانون، چند سالی زودتر بازنشسته شود تا پایان عمر باید بیکار بماند و نه تنها اجازه ندارد با اشعه کار کند. حتی اجازه ندارد مسئولیت فنی بخش رادیولوژی را بر عهده بگیرد. درست مانند اینکه بگوییم پرستاری که با استفاده از مزایای سختی کار زودتر بازنشسته شده تا پایان عمر، حق اشتغال به پرستاری و حتی حق مدیریت پرستاری را ندارد. لذا مستدعی است نسبت به ابطال ماده ۲۱ آییننامه اجرایی قانون حفاظت در برابر اشعه مصوب ۲؍۳؍۱۳۶۹ اقدام گردد.»
متن آییننامه در قسمت مورد اعتراض به قرار زیر است:
«آییننامه اجرایی قانون حفاظت در برابر اشعه
هیات وزیران در جلسه مورخ ۲؍۳؍۱۳۶۹ بنا به پیشنهاد شماره ۳۲۳۵۲؍۳۰-۸؍۹؍۱۳۶۸ سازمان انرژی اتمی ایران آییننامه اجرایی قانون حفاظت در برابر اشعه مصوب ۱۳۶۸ را به شرح زیر تصویب نمود:
« ماده ۲۱- هر شخصی که بر اساس مفاد مقررات قانون و این آییننامه بازنشسته میگردد. مجاز به اشتغال مجدد به کار با اشعه نخواهد بود.»
علی رغم ارسال نسخه ثانی شکایت و ضمائم آن برای طرف شکایت تا زمان رسیدگی به پرونده در هیات عمومی دیوان عدالت اداری هیچ پاسخی از طرف شکایت واصل نشده است.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۲۱؍۳؍۱۳۹۸ با حضور معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
با توجه به اینکه قانون حفاظت در برابر اشعه مصوب سال ۱۳۶۸ یک قانون حمایتی محسوب شده و در جهت حفظ سلامت افراد در کار با اشعه وضع شده است و مصوبه مورد شکایت نیز همسو با روح قانون مذکور کار با اشعه را برای افرادی که به همین دلیل پیش از موعد و با ارفاق بازنشسته شده اند منع کرده است، بنابراین ماده ۲۱ آییننامه اجرایی قانون حفاظت در برابر اشعه مغایرتی با قانون ندارد و در نتیجه ابطال نشد.
مرتضی علی اشراقیمعاون قضایی دیوان عدالت اداری