مسئولیت کیفری اشخاص حقوقی دولتی

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۱/۰۶/۰۷
برگزار شده توسط: استان هرمزگان/ شهر بندر عباس

موضوع

مسئولیت کیفری اشخاص حقوقی دولتی

پرسش

بر اثر آتش‌سوزی خودرو و فوت سرنشین آن، متعاقب شکایت ورثه، کارشناس علت وقوع حادثه را ناشی از عیب و نقص فنی خودرو تشخیص داده و شرکت عرضه کننده خودرو (شرکت سایپا) را مقصر اعلام نموده است.الف) آیا شرکت سایپا می‌تواند دارای مسئولیت کیفری باشد؟ب) نحوه مجازات این شرکت به چه نحوی است؟

نظر هیات عالی

با توجه به اینکه در فرض سوال شخص حقیقی تعقیب نمی‌گردد و صرفاً شخص حقوقی در وقوع حادثه مقصر است. با توجه به تبصره ماده ۱۴ قانون مجازات اسلامی، چنانچه رابطه سببیت بین حادثه و تقصیر شرکت سایپا وجود داشته باشد، صدور حکم محکومیت وی با پرداخت دیه بلامانع است.

نظر اکثریت

نظر به اینکه اصل مسئولیت کیفری اشخاص حقوقی در ماده ۱۴۳ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ مورد پذیرش قرار گرفته است و از آنجا که وفق ماده ۵۰۵ و تبصره ۲ ماده ۵۱۴ قانون صدرالذکر مسئولیت کیفری اشخاص حقوقی در فرض وقوع جنایت قابل استناد را پذیرفته است که در فرض سئوال مطروحه، حسب نظریه کارشناسی رابطه سببیت بین رفتار شرکت سایپا و نتیجه حاصله نیز محرز شده است که این امر در ماده ۳ و تبصره ۳ ماده ۱۴ قانون حمایت از حقوق مصرف کنندگان خودرو مصوب ۱۳۸۶/۰۳/۲۳ نیز تصریح گردیده است. این شرکت دارای مسئولیت کیفری بوده و مجازات آن علاوه بر پرداخت دیه با توجه به ماده ۲۰ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ ناظر به ماده ۶۱۶ این قانون از بخش تعزیرات می‌باشد.

نظر ابرازی

نظر به اینکه شرکت سایپا پس از اخذ استاندارد و رعایت کلیه مقررات مربوطه مبادرت به عرضه خودرو نموده و با توجه به دولتی بودن این شرکت و اعمال حاکمیت آن و نظر به نوع مجازات مقرر در ماده ۲۰ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ مانند مصادره و انحلال، پذیرش مسئولیت کیفری و مجازات آن بر اساس تبصره ماده مذکور امکان‌پذیر نمی‌باشد.