(۱)- مصادیق عسر و حرج زوجه (۲)- نوع طلاق در طلاق بر مبنای عسر و حرج

رأی خلاصه جریان پرونده

خلاصه جریان پرونده:
خانم س. م. با وکالت اقای ج. س. در تاریخ ۱۳۹۹/۹/۱۲ به طرفیت اقای م. د. ا. دادخواستی به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش به استناد بند ۲ از قسمت ب سند نکاحیه بدادگستری *تقدیم نموده است.که جهت رسیدگی به شعبه *ارجاع گردیده است.وکیل خواهان در توضیح خواسته اعلام کرده است.موکل بموجب سند رسمی در تاریخ ۱۳۹۵/۷/۵ به عقد ازدواج دائم خوانده در امده است.بنا به اظهار زوجه و والدین وی در طول زناشویی زوج چندین مرتبه بواسطه سوی رفتارهای خود و با ازار و اذیتهای روحی و رفتارهای دور از شان در داخل خانه موجب ترک زندگی و اذیت زوجه شده است. چندین مرتبه زوجه با وساطت خانواده زوجه به منزل زوج رجعت کرده بود النهایه در تیرماه ۱۳۹۹ به جهت حفظ جان و حیثیت و ابروی خود مجبور به ترک زندگی مشترک شد. برابر تصویر دادنامه شماره ۰۵۰۵ مورخ ۱۳۹۹/۵/۲ صادره از شعبه *زوجه محکوم به تمکین از زوج گردیده است.در جلسه مورخ ۱۳۹۹/۹/۲۳ دادگاه وکیل زوجه خواسته را تکرار کرده است.زوج گفته است.من هرگز بد رفتاری نکرده ام. شاید در زندگی و منزل مشترکی برخی گلایه ها وشکرابی باشد. لذا ادعای وکیل خواهان مبنی بر بدرفتاری و سوی معاشرت را قبول ندارم. دادگاه قرار ارجاع امر بداوری صادر نموده است.دادگاه در جلسه مورخ ۱۳۹۹/۱۰/۷ ضمن تفهیم قرار داوری به داوران و اعلام وظایف انان اظهارات وکلای زوجین را استماع نموده است.و در ادامه وکیل خواهان با اعلام روان پریشی و پرخاشگری زوج خواستار است.در صورت اقتضای به پزشکی مربوطه ارجاع شود. داور زوج ادامه زندگی را به صلاح زوجین اعلام کرده است.داور زوجه عدم تمایل زوجه به سازش ودرخواست طلاق را گزارش نموده است. قاضی مشاور دادگاه خانواده با توجه به فقد دلیل اثباتی عقیده به صدور حکم بر رد دعوی خواهان اعلام نموده است. دادگاه با اعلام ختم رسیدگی بشرح دادنامه شماره ۱۳۶۶ مورخ ۱۳۹۹/۱۰/۸ پس از درج مقدمه و خلاصه اظهارات و طرفین نظربه اینکه ادنی دلیلی از ناحیه خواهان ( زوجه ) مبنی بر تخلف خوانده ( زوج ) از شروط ضمن العقد نکاح به دادگاه ارائه نگردیده ادعای وکیل خواهان را مصداق ادعای بی دلیل تشخیص و با اشاره به نظر مشورتی قاضی مشاور خانواده مستندا به ماده ۱۹۷ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم بر بطلان دعوی خواهان صادر و اعلام نموده است. اعتراض وکیل خواهان نسبت به این دادنامه که عمدتا به عدم معرفی خوانده به سازمان *اشاره کرده است.در شعبه *مورد رسیدگی قرار گرفته و بموجب دادنامه شماره ۲۸۲۴ مورخ ۱۳۹۹/۱۱/۲۹ صادره از ان دادگاه ضمن رد تجدیدنظر خواهی دادنامه بدوی تایید گردیده است.سپس براساس فرجامخواهی وکیل خواهان بدوی ( زوجه ) پرونده بدیوانعالی کشور ارسال و جهت رسیدگی با این شعبه ارجاع گردیده است. لوایح فرجامی تکرار مطالب مطرح شده در مراحل قبلی است.در صورت لزوم هنگام شور قرائت خواهدگردید.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ج. ق. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده درخصوص دادنامه شماره *فرجامخواسته مشاوره نموده و چنین رای می دهد.
رای شعبه
فرجامخواهی خانم س. م. با وکالت اقای ج. س. نسبت به دادنامه صادره از شعبه *به شماره فوق الذکر که حسب مفاد ان با تایید دادنامه بدوی صادره از شعبه *درخصوص دعوی ف.خواه به طرفیت فرجامخوانده به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش باستناد بند ۲ از شروط ضمن عقد حکم به بطلان صادر گردیده است.بدلیل نقص تحقیقاتی وارد است.زیرا بیماری روانپریشی و رفتارهای ناشی از ان که توسط وکیل خواهان ابراز گردیده است.در صورت اثبات موجب سوی رفتار و معاشرت زوج خواهد بود لذا ضرورت دارد. پس از معرفی وی به سازمان *و با در نظرگرفتن نظریه انمرکز اتخاذ تصمیم گردد. بنای علیهذا با استناد بند ۵ ماده ۳۷۱ و شق الف ماده ۴۰۱ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن نقض دادنامه فرجامخواسته رسیدگی مجدد را به دادگاه محترم صادر کننده ارجاع می نماید.
پس از اعاده پرونده شعبه *با تجدید وقت و تشکیل جلسات رسیدگی مکرر و با ابلاغ واقعی وقت به زوج از نامبرده خواسته است.جهت معرفی به سازمان *به منظور معاینه در خصوص سلامت روانی در دادگاه حاضر شود. که نامبرده ( اقای م. د. ا. ) از حضور در جلسات رسیدگی امتناع نموده است.دادگاه با اعلام ختم رسیدگی بموجب دادنامه فرجامخواسته پس از درج شرح پرونده و سیررسیدگی با عنایت به خودداری زوج از حضور در دادگاه و مفارقت یک ساله زوجین وقوع زوجه را در عسر و حرج احراز و باتوجه به اینکه تلاش دادگاه و داوران نیز در اصلاح ذات البین موثر واقع نگردیده است.و زوجه از مطالبه قسمت عمده مهریه و حقوق مالی خود صرف نظر نموده است.ادعای وی را محمول بر صحت دانسته و بر این اساس مستندا به مواد ۱۱۳۰-۱۱۴۵ و ۱۱۴۶ قانون مدنی و مواد ۲۶ و ۲۹ قانون حمایت خانواده و نیز مواد ۱۹۸- *قانون ایین دادرسی مدنی ضمن نقض دادنامه تجدیدنظرخواسته حکم بر الزام زوج به طلاق زوجه با شرایط مندرج در ذیل دادنامه صادر نموده است.سپس براساس فرجامخواهی وکیل زوج پرونده بدیوانعالی کشور ارسال و پس از ثبت در دفتر جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. لوایح فرجامی که تکرار مطالب قبلی است.در صورت لزوم هنگام شور قرائت خواهد گردید.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ج. ق. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره ۰۵۴۵ ۱۴۰۰/۵/۳۰ فرجامخواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد.

رأی شعبه دیوان عالی کشور

رای شعبه
فرجامخواهی اقای م. د. ا. با وکالت اقای و. ص. م. نسبت به دادنامه صادره از سوی شعبه *به شماره صدرالاشاره که حسب مفاد ان پس از نقض دادنامه بدوی صادره از شعبه *و با احراز عسرو حرج زوجه حکم بر الزام زوج به طلاق زوجه صادر گردیده است.وارد نمی باشد. دادنامه فرجامخواسته با توجه به مفارقت یکساله زوجین و بلاتکلیفی زوجه و بذل قسمت عمده حقوق مالی از سوی وی و امتناع زوج از حضور در دادگاه جهت معرفی به سازمان *برابر مقررات قانونی و شرعی صحیحا صادر گردیده است.از ناحیه وکیل فرجامخواه مطلب موجه و مستندی که موجب نقض ان گردد. ابراز نشده است.و از جهت رعایت اصول و قواعد دادرسی نیز ایرادی در ان ملاحظه نمی گردد. بنابراین باستناد مواد ۳۷۰ و ۳۹۶ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن رد فرجامخواهی دادنامه فرجامخواسته را تایید و ابرام می نماید./ا۴۰۰/۱۰/۱۳
شعبه *
رییس شعبه : ج. ق. مستشار: س. م. ت.