رابطه عسر و حرج زوجه و ناباروری زوج

رأی خلاصه جریان پرونده

در تاریخ ۱۴۰۱/۱/۷ اقای ع. ص. ک. بوکالت از طرف خانم ف. و. ک. به طرفیت اقای م. و. ک. دادخواستی به خواسته صدور حکم طلاق به دلیل فرزند دار نشدن زوجین تقدیم نموده که حسب الارجاع در شعبه *ثبت و مورد رسیدگی قرار می گیرد. اقای س. ف. م. ل. وکیل پایه یک و مشاور حقوقی با تقدیم وکالتنامه از جانب خوانده ( زوج ) اعلام وکالت نموده است.در جلسه رسیدگی مورخ ۱۴۰۱/۲/۴ با حضور خواهان و وکلای طرفین تشکیل گردیده خواهان اظهار داشت خواسته به شرح دادخواست تقدیمی است.طلاق می خواهم علت اصلی طلاق نازایی شوهرم است.و به دنبال این مشکل دخالت های خانواده ایشان و درگیری های بوجود امده در دوره عقد ترامادول مصرف میکرد الان نمی دونم چه مصرف دارد. ولی سیگار کشیدن را می دانم دست بزن دارد. سال ۱۳۹۳ ازدواج کردیم ۱۳۹۷/۱۲/۲۳ عروسی کردیم و زندگی مشترک زیر یک سقف شروع شده و تا ۱۳۹۹/۱۱/۱۵ باهم بودیم و در این تاریخ به دنبال دعوا و و بحث مرا از خانه بیرون کرد و من در حال حاضر در خانه پدرم هستم و جهیزیه ام را حکم گرفتم و تحویل گرفتم و در مورد مهریه ام رای صادر شد و شوهرم تقاضای اعسار داده است.مهریه ۶۰۰ سکه است.بابت نازایی در *پرونده داریم و عمل جراحی هم کردند. که نتیجه نداد و از نظر وجود اسپرم هم صفر اعلام شد و دکتر گفت از اسپرم یک شخص دیگری استفاده شود. که من قبول نکردم با اسپرم شخص دیگری باردار شوم عکس و فیلم های شخصی مرا بیرون پخش می کند و در فضای مجازی ارسال می کند من هم از نظر نازایی و هم از نظر رفتارهای ایشان در عسر و حرج می باشم و تقاضای طلاق دارم. خواهان اظهار داشت با توجه به اظهارات موکل امکان ادامه زندگی با خوانده وجود ندارد. تقاضای صدور حکم شایسته را دارم. وکیل خوانده اظهار داشت با توجه به اظهارات خواهان هنوز ۵ سال از زندگی مشترک طرفین سپری نشده تا ناباروری زوج مجوزی برای طلاق زوجه بوده باشه و بعلاوه حسب اظهار موکل زوجه هم توان بارداری ندارد. و زوجه می بایست علامت بارداری خود را به دادگاه ارائه نماید. تا پس از ان عدم باروری موکل ثابت گردد. از طرفی هم حسب اظهارات خواهان نام برده از ۱۵ بهمن سال ۱۳۹۹ در کنار همسرش نبود و جدا از هم زندگی می نمایند که این امر می تواند دلیل بر عدم اراده زوجه بر زندگی مشترک باشد. در حالیکه موکل علاقه مند به زندگی مشترک بوده و دوست ندارد. زندگی مشترک با خواهان به جدایی کشیده شود. و حسب اظهار موکل اگر زوجه با موکل همکاری کند اقدامات پزشکی منجر به باروری خواهان می گردد. سپس دادگاه از مرکز ناباروری رویان استعلام نموده که تصاویر مدارک پزشکی موجود در ان مرکز مربوط به زوجین ارسال نموده وا اعلام دارند که مشکل نازایی و ناباروری متوجه کدامیک از زوجین می باشد. و ایا قابل درمان خواهد بود یا خیر و در جوابیه مورخ ۱۴۰۱/۲/۱۱ مرکز پژوهشگاه رویان در مورد اقای م. و. ک. اعلام گردیده در بررسی پرونده اقای م. و. ، در معاینه سایز بیضه ها نرمال است.و در ازمایش اسپرموگرام ازواسپرم بوده و از ایشان نمونه برداری میکروسکوپی از هر دو بیضه انجام شده است.که متاسفانه منفی بوده و اسپرمی پیدا نشده و به ایشان اهدا جنین پیشنهاد شده است و در مورد خانم ف. و. ک. اعلام گردیده خانم ف. و. در تاریخ ۹۸/۱۱/۹ به این مرکز مراجعه داشته است.و بررسی های کامل درخواست شده است.ولی بیمار مراجع دیگری نداشته است سپس دادگاه قرار ارجاع امر به داوری صادر نموده و مدارک پزشکی و نظریه پژوهشگاه رویان را به پزشکی *ارسال نموده تا با بررسی مدارک پزشکی ارسالی و اقدامات تشخیصی لازم در خصوص توان باروری هر یک از زوجین صریحا نظریه مکتوب خود را ارسال دارند. در جوابیه مورخ ۱۴۰۱/۲/۲۲ مرکز پزشکی قانونی ساری درباره زوجه اعلام گردیده که حسب مشاوره تخصصی انجام شده و مدارک پزشکی و نظریه پژوهشگاه رویان نام برده ( خانم ف. و. ک. ) توان باروری دارد. داوران زوجین هر یک نظریه کتبی خود را که حاکی از عدم حصول سازش بین طرفین بوده تقدیم داشته اند. خواهان و وکیل وی طی لایحه تقدیمی اعلام نموده اند که تعداد یکصد سکه از مهریه مافی القباله در قبال صدور حکم طلاق به زوج بذل می گردد. در جلسه بعدی دادرسی به تاریخ ۱۴۰۱/۴/۷ که با حضور زوجین و وکلای انان تشکیل گردیده خواهان اظهار داشت من بر خواسته خود مبنی بر طلاق باقی هستم شوهرم مشکل ناباروری دارد. و سویرفتار دارد. عرایضم را جلسه قبل بیان داشتم و پزشکی قانونی هم رفتم و اعلام کردن که من مشکل ندارم. ولی شوهرم نرفت و همکاری ندارد. من طلاق می خواهم و از مهریه ام که ۶۰۰ عدد می باشد. تعداد یکصد سکه را در قبال طلاق بذل می کنم و ۵۰۰ سکه دیگر را می خواهم خوانده اظهار داشت من حاضر به طلاق نیستم و زنم رو دوست دارم. و چون کارگر روزمزد *هستم فرصت نکردم که به پزشکی قانونی بروم مجددا مکاتبه شود. من می روم وکلای طرفین اظهار داشتند عرایض به شرح اظهارات موکلین است.سپس به دستور دادگاه نظریه پزشکی قانونی دوباره زوج مطالبه گردیده و در جوابیه مورخ ۱۴۰۱/۴/۸ پزشکی قانونی *اعلام شده که در تاریخ ۱۴۰۱/۴/۷ معاینه به عمل امد حسب مدارک ارائه شده و رویت ازمایش انجام شده اقا م. و. ک. فاقد اسپرم بوده و نابارور می باشد. نظریه پزشکی قانونی به طرفین ابلاغ شد اعتراضی نسبت به ان در پرونده مشهود نیست. وکیل خواهان طی لایحه مورخه ۱۴۰۱/۴/۳۰ اعلام نموده که حسب اجازه شفاهی موکل ، تعداد ۳۰۰ سکه از کل ۶۰۰ سکه مهریه در قبال طلاق بذل میگردد.سرانجام دادگاه ختم دادرسی را اعلام و پس از اظهار عقیده قاضی مشاور به موجب دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۱/۴/۳۰ پس از انعکاس خواسته خواهان و توضیحات تکمیلی نام برده و مدافعات خوانده با توجه به اظهارات زوجین و وکلای انها و ابرازی موجود در پرونده از جمله نظریه مورخه ۱۴۰۱/۴/۷ پزشکی قانونی *که طی ان اعلام گردید.زوج فاقد اسپرم بوده و نابارور می باشد. و مساعی دادگاه و داوران هم در ایجاد سازش بین طرفین موثر واقع نشده لذا به لحاظ نظریه قاضی مشاور عسر و حرج زوجه ( خواهان ) را در ادامه زوجیت محرز تشخیص و باستناد ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی و مواد ۲۷ و ۲۸ و ۲۹ و ۳۱ و ۳۲ و ۳۳ قانون حمایت خانواده مصوب سال ۱۳۹۱ حکم بر الزام زوج به مطلقه نمودن زوجه ثبت رسمی صادر ان نموده و مقرر داشته در صورت امتناع زوج از حضور در دفترخانه و اجرای صیغه طلاق سردفتر طلاق نمایندگی جهت اجرای صیغه طلاق تفویض می گردد. نوع طلاق باین و خلع است. مدت عده طلاق ۳ طهر می باشد. مدت اعتبار حکم صادره ۶ ماه از تاریخ ابلاغ رای فرجامی یا انقضای مهلت فرجام خواهی می باشد. زوج در مهلت قانونی با تقدیم دادخواست و لایحه اعتراضی نسبت به ان تجدیدنظرخواهی نموده که پس از طی تشریفات قانونی و وصول پرونده به مرجع تجدیدنظر استان *حسب الارجاع در وقت فوق العاده به موضوع رسیدگی و طی دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۱/۶/۱۲ اعتراض تجدیدنظرخواه را غیرموجه و دادنامه تجدیدنظر خواسته را صحیح و صایب و فاقد ایراد و اشکال موثر قانونی تشخیص و ضمن رد تجدیدنظرخواهی تجید نظر خواه به استناد ماده ۳۵۸ قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظر خواسته را تایید نموده است. دادنامه اخیرالذکر در تاریخ ۱۴۰۱/۶/۳۱ با تقدیم دادخواست و لایحه فرجامی از سوی زوج مورد فرجام خواهی قرار گرفت که پس از طی تشریفات قانونی و وصول پرونده به دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. لایحه فرجامی به هنگام شور قرائت می گردد.
هییت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ح. ع. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد:

رأی شعبه دیوان عالی کشور

فرجام خواهی اقا م. و. ک. نسبت به دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۱/۶/۱۲ شعبه *متضمن تایید دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۱/۴/۳۰ صادره از شعبه *که موجب ان به لحاظ احراز عسر و حرج زوجه در تداوم زوجیت حکم بر الزام زوج فرجام خواه به مطلقه نمودن زوجه فرجام خوانده و ثبت رسمی ان صادر گردیده است. با توجه به جامع اوراق پرونده وارد نبوده و توجیه قانونی ندارد. محتویات پرونده و ابرازی پیوست ان و اظهارات طرفین و وکلای انان در جلسات دادرسی و لوایح تقدیمی دلالت بر این دادرد که زوجه که زوجین با وجود اینکه عقد نکاح انها در تاریخ ۱۳۹۳/۱۲/۱۳ منعقد گردیده و متعاقب ان زندگی مشترک خود زیر یک سقف را اغاز نموده و تا تاریخ ۱۳۹۹/۱۱/۱۵ زندگی مشترک انان ادامه داشته ، معهذا صاحب فرزند ی نشده اند. در حالی که زوجه فرجام خوانده حسب نظریه مورخ ۱۴۰۱/۲/۲۲ مرکز پزشکی قانونی توان باروری را داشته که پزشکی قانون *طی نظریه مورخه ۱۴۰۱/۴/۸ صریحا اعلام نمود که زوج فرجام خواه فاقد اسپرم بوده و نابارور می باشد. بنابراین چون با توجه به نظریات پزشکی قانونی محرز و مسلم است.که زوج فرجام خواه نابارور بوده و امکان صاحب فرزند شدن زوجین منتفی می باشد. و از طرفی هم مادر شدن زوجه فرجام خوانده حق طبیعی نام برده بوده و محروم ساختن نام برده از این حق طبیعی هیچ توجیه منطقی و قانونی ندارد. از طرفی هم علت اصلی بروز اختلافات بین طرفین همین مسیله فرزند دار نشدن انان بوده که مالا موجب جدایی انان از یکدیگر گردیده که از سال ۱۳۹۹ تاکنون ادامه دارد. و حتی مساعی داوران هم در اصلاح ذات البین و انصراف زوجه از طلاق موثر واقع نشده و در چنین شرایطی که صاحب فرزند شدن زوجین به لحاظ عقیم بودن زوج امکان پذیر نبوده ، تکلیف به زوجه به ادامه زوجیت و قبول محرومیت خود از حق مادر شدن تکلیف ما لا یطاق بوده که شرعا مردود می باشد. لذا باتوجه به مراتب اشعاری استنباط و تشخیص محاکم بدوی و تجدیدنظر در احراز عسر و حرج زوجه در استمرار زوجیت صایب و موجه بوده و از این رو دادنامه های بدوی و فرجام خواسته که متکی بر ارزیابی دلایل و موجود در پرونده و مبتنی بر استنباط و تشخیص دادگاه بوده با لحاظ مجموع اوراق و محتویات پرونده و ارائه شده و نظریات پزشکی قانونی و رسیدگی های به عمل امده موجها و مطابق موازین و مقررات قانونی و با رعایت اصول و قواعد دادرسی اصدار یافته و اعتراض فرجام خواه در حد و کیفیتی نیست که به مبانی استنباط و تشخیص دادگاه و مالا اساس دادنامه معترض عنه خلل و خدشه ای وارد و موجبات نقض ان را فراهم سازد. فلذا ضمن رد فرجام خواهی فرجام خواه به استناد مواد ۳۷۰ و ۳۹۶ ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجام خواسته ابرام می گردد.
شعبه *
رییس: ح. ع. مستشار: ح. م. ه. مستشار: م. ح. م.