رای شماره ۴۷ مورخ ۱۳۷۴/۰۳/۲۷ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
کلاسه پرونده:۱۱۳/۷۳
شماره دادنامه:۴۷
تاریخ رای:شنبه ۲۷ خرداد ۱۳۷۴
شاکی:آقای سید جواد منصوری
موضوع:ابطال مواد ۱۹۳، ۱۹۴، ۱۹۵، ۱۹۶، ۱۹۷ آییننامه اجرایی قانون نظام وظیفه
مقدمه: شاکی طی دادخواست تقدیمی اعلام داشته است، با توجه به اینکه متهمین زیادی داریم که اینها مدت زیادی از خدمت خود را انجام دادهاند مثلاً ۲۳ ماه از خدمت خود را انجام دادهاند بعد فرار بیش از ۶ ماه پیدا میکنند به نظرمی رسد اینها نباید تجدید دوره شوند چون ماده ۵۹ قانون نظام وظیفه میگوید دردوره آموزشی وبعد ازآن که اگر منظور قانونگذار در طول خدمت بود چرا در ماده ۵۹ قانون نظام وظیفه درآموزش وبعد از آن را ذکر کرده است. لذا مستدعی است با توجه به اینکه تجدید دوره شدن افراد پس ازاین همه خدمت وداشتن بعضی از متهمین زن وفرزند ومشکلات دیگر باعث دردسرهای فراوانی برای چنین متهمین میگردد تقاضای لغوآییننامه مذکور را دارم. مدیر کل حقوقی ریاست جمهوری درپاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره ۷۰۲۷۶ - ۱۳۷۴/۰۱/۰۷ مبادرت به ارسال تصویرنامه شماره ۷۲- ۱۸۳۷ - ۱۰ -۰۶ -۴۰۱ مورخ ۶/۱۰/۷۳ رئیس اداره کل وظیفه عمومی ناجا نمودهاند. درنامه اخیر آمده است ۱. ماده ۱۹۳ آییننامه اجرایی با الهام از مواد ۵و۵۹ قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب ۱۳۶۳ تنظیم یافته ومخالفتی باقانون خدمت وظیفه عمومی ندارد. ۲. ماده ۱۹۴ آییننامه فوقالذکر به موجب تصویبنامه هیات وزیران در تاریخ ۲۵/۴/۶۵ حذف گردیده است ۳. ماده ۱۹۶ آییننامه مذکور با استفاده از مفهوم مخالف ماده ۵۹ قانون خدمت وظیفه عمومی تنظیم گردیده وهیچ گونه مخالفتی با قانون خدمت وظیفه عمومی یا قانون اساسی یا شرع مقدس اسلام ندارد. زیرا که ماده ۵۹ پس از تصویب مجلس شورای اسلامی به تایید اعضاء محترم شورای نگهبان رسیده است. ۴. ماده ۱۹۵ و۱۹۷ آییننامه اجرایی قانون وظیفه عمومی توسط هیات عمومی دیوان عدالت اداری مورد رسیدگی قرارگرفته وبه موجب دادنامه ۱۲۲ - ۲۴/۱۲/۶۸ صادر ازهیات مذکور ماده ۱۹۵ ابطال و ماده ۱۹۷ ابقاء گردیده است.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلام و المسلمین اسماعیل فردوسیپور و با حضور روسای شعب دیوان تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدرو رای مینماید.
رای هیات عمومی
با عنایت به اینکه برابر مفاد لایحه جوابیه مدیرکل حقوقی ریاست جمهوری، ماده ۱۹۴ آییننامه اجرایی قانون خدمت وظیفه عمومی به موجب تصویبنامه هیات وزیران در تاریخ ۶۵/۴/۲۵ حذف گردیده وازطرفی مواد ۱۹۵ و۱۹۷ آن آییننامه قبلاً مورد رسیدگی در هیات عمومی دیوان عدالت اداری قرارگرفته وبه موجب دادنامه شماره ۱۲۲-۶۸/۱۲/۲۴ ماده ۱۹۵، مغایر با مفهوم مخالف ماده ۵۹ قانون خدمت وظیفه عمومی، تشخیص و ابطال و ماده ۱۹۷ مخالف با قانون تشخیص نگردیده است و بدین ترتیب موجبی جهت اعلام نظر هیات در خصوص مواد فوقالذکر وجود ندارد ودر خصوص مواد ۱۹۳ و ۱۹۶ با عنایت به اینکه مواد مذکور با الهام از مواد ۵ و۵۹ قانون خدمت وظیفه عمومی و مطابق با مفهوم مخالف ماده ۵۹ تنظیم وتصویب گردیده، لذا به نظر اکثریت اعضاء هیات عمومی دیوان عدالت اداری، مخالف با قانون و یا خارج از حدود اختیارات درتنظیم وتصویب آنها تشخیص نگردید.
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری- اسماعیل فردوسیپور