رای وحدت رویه شماره ۶۵۴ مورخ ۱۳۸۶/۰۸/۰۶ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
کلاسه پرونده: ۷۸۳/۸۴
شاکی:خانم شهین نادری
موضوع:اعلام تعارض آراء صادره از شعب ۱۰ و ۱۳ و ۱۵ بدوی دیوان عدالت اداری
تاریخ رای:یکشنبه ۶ آبان ۱۳۸۶
شماره دادنامه: ۶۵۴
مقدمه: الف-۱- شعبه ۱۳ دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۲/۳۱۹۲ موضوع شکایت خانم شهین نادری به طرفیت، اداره کل استان اصفهان - سازمان آموزش و پرورش به خواسته، احتساب سابقه کار- پرداخت حقوق ماهیانه به شرح دادنامه شماره ۱۰۹۵ مورخ ۱۹/۵/۸۳ چنین رای صادر نموده است، اداره خوانده در پاسخ به شکایت شاکیه اعلام کرده است، عدم جذب شاکیه با توجه به ماده ۸ و تبصره ماده ۵ قانون متعهدین خدمت به آموزش و پرورش مصوب ۸/۳/۶۹ مجلس شورای اسلامی و به لحاظ عدم نیاز آموزش و پرورش بوده و از طرفی استخدام و به کارگیری اشخاص مستلزم وجود مجوز و ردیف استخدامی بودن و به عبارت دیگر استخدام و بکارگیری هر فرد به خدمت دولت منوط به وجود مجوز لازم از سوی مراجع ذیصلاح است از آنجایی که بر اساس اصول و قواعد حقوقی تحقق مشروط به وجود شرط است و در صورت عدم وجود شرط مشروط محقق نمیگردد، استخدام ایشان در زمان فراغت تحصیلی عملی نشده و پس از صدور مجوز لازم از سوی مراجع ذیصلاح به استخدام آموزش و پرورش درآمده است با این وصف شاکیه زمانی که استخدام نبوده و خدمت ننموده است، نمیتوان آن را سابقه محسوب و در این خصوص حقوقی مطالبه نمود. زیرا که اداره خوانده مجوزی برای استخدام نداشته است. علیهذا با توجه به مراتب شکایت مشارالیها فاقد جایگاه قانونی و غیر وارد تشخیص و حکم به رد آن صادر و اعلام میگردد. الف-۲- شعبه دوم تجدیدنظر دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۳/۸۱۰ موضوع تجدیدنظر خواهی خانم شهین نادری نسبت به دادنامه شماره ۱۰۹۵ مورخ ۱۹/۵/۸۳ شعبه ۱۳ دیوان، به شرح دادنامه شماره ۵۸۶ مورخ ۱۳/۴/۸۴ چنین رای صادر نموده است، نظر به اینکه دادنامه تجدیدنظر خواسته بر اساس مستندات تجدیدنظر خوانده و سوابق امر و محتویات پرونده و دلایل و جهات مقیده در آن صادر گردیده و از طرف تجدیدنظر خواه اعتراض موثری به عمل نیامده و ایراد واشکالی که فسخ دادنامه تجدیدنظر خواسته را ایجاب نمایدارائه وابراز نشده علیهذابا رد اعتراض دادنامه تجدیدنظرخواسته نتیجتاً تاییدو استوار میگردد. ب- شعبه دهم بدوی دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۱/۳۱۷ موضوع شکایت، آقای حسین حسن نیا به طرفیت، آموزش و پرورش منطقه چادگان- سازمان استخدامی کشور به خواسته، درخواست سوابق خدمت و حقوق و مزایای از دست رفته به شرح دادنامه شماره ۲۳۳۱ مورخ ۲۲/۱۰/۸۱ چنین رای صادر نموده است، با عنایت به اینکه ماده ۶ قانون متعهدین خدمت بیان داشته دانشجویان متعهد به خدمت موضوع این قانون از آغاز تحصیل به استخدام آزمایشی وزارت آموزش و پرورش درآمده و طرف دوم شکایت ملزم بوده است از زمان فراغت از تحصیل ردیف استخدامی برای شاکی منظور و طرف اول شکایت نیز ملزم بوده است وی را استخدام نماید که به لحاظ عدم اقدام آنان شاکی متضرر شده و حقوق وی مراعات نشده است، لذا طرفین شکایت ملزماند از تاریخ فراغت از تحصیل شاکی برای وی مجوز استخدام صادر و وی را استخدام نمایند. ج-۱- شعبه ۱۱ بدوی دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۲/۷۴۲ موضوع شکایت خانم طوبی بیاتی به طرفیت، سازمان آموزش و پرورش استان اصفهان به خواسته، صدور حکم رسمی قطعی استخدامی از تاریخ ۱/۷/۷۲ به شرح دادنامه شماره ۲۶۷۴ مورخ ۱۵/۱۱/۸۲ چنین رای صادر نموده است، با عنایت به آراء ۳۳ الی ۳۷ مورخ ۱۴/۴/۷۶ هیات عمومی دیوان عدالت اداری که بخشنامه شماره ۵۵۰۳/۷۰۱ مورخ ۱۸/۳/۷۳ و نامههای منضم به آن را که موجب لایحه جوابیه اداره آموزش و پرورش استان اصفهان مورد استناد قرار گرفته، خلاف قانون تشخیص و ابطال گردیده که با این وصف لغو حکم استخدام رسمی و قطعی شاکی به استناد بخشنامه یاد شده فاقد وجاهت قانونی بوده حکم به ورود شکایت و الزام طرف شکایت به صدور حکم قطعی رسمی شاکی از تاریخ ۱/۷/۷۲ و پرداخت کلیه حقوق و مزایای مربوطه را صادر و اعلام میدارد. ج-۲- شعبه ۱۰ تجدیدنظر دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۲/۱۴۸۵ موضوع تجدیدنظر خواهی اداره کل امور اداری وزارت آموزش و پرورش به خواسته، اعتراض نسبت به دادنامه شماره ۲۶۷۴ مورخ ۱۵/۱۱/۸۲ شعبه یازدهم دیوان عدالت اداری به شرح دادنامه شماره ۶۷۴ مورخ ۱۶/۸/۸۳ چنین رای صادر نموده است، با توجه به محتویات پرونده نظر به اینکه از طرف تجدید نظر خواه نسبت به دادنامه تجدیدنظر خواسته اعتراض موجه و موثری به عمل نیامده و با بررسی سوابق امر بر کیفیت رسیدگی و اعمال مقررات نیز ایراد و اشکالی که فسخ دادنامه بدوی را ایجاب نماید، مشهودی نیست، بنابراین با رد تجدیدنظر خواهی دادنامه بدوی عیناً تایید و استوار میگردد. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور روسا و مستشاران و دادرسان علیالبدل شعب دیوان تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
مستنبط از مادتین ۶ و ۸ قانون متعهدین خدمت به وزارت آموزش و پرورش مصوب ۱۳۶۹ این است که دانشجویان متعهد به خدمت موضوع قانون مزبور از آغاز تحصیل خود به استخدام آزمایشی وزارت آموزش و پرورش درآمده و از حقوق و فوقالعاده شغل مربوط به مدارک تحصیلی لازم جهت ورود به دوره تحصیلی مورد نظر برخوردار میشوند و در صورت نیاز و تایید صلاحیت آنان پس از فراغت از تحصیل به طور رسمی و قطعی به استخدام وزارت آموزش و پرورش در میآیند. بنابه جهات فوقالذکر و عنایت به مدلول دادنامه شماره ۷۵۸ مورخ ۱۳۸۵/۱۱/۱۵ که در مقام ایجاد وحدت رویه انشاء شده و لازم الاتباع است، واجدین شرایط مذکور در عداد مستخدمین رسمی محسوب میشوند و استخدام آنان به صورت خرید خدمت یا پیمانی و نظایر آن و یا عدم تعیین تکلیف قطعی آنان با وجود احراز شرایط استخدام رسمی وجاهت قانونی ندارد و عدم اشتغال این قبیل افراد مستند به فعل آنان نبوده و تاخیر در صدور احکام رسمی نافی حق مکتسب قانونی آنان نیست، بنابراین دادنامههای شماره ۲۳۳۱ مورخ ۲۷/۱۰/۸۱ و ۲۶۷۴ مورخ ۱۵/۱۱/۸۲ دو شعبه ۱۰ و ۱۱ بدوی دیوان مبنی بر تایید استحقاق شاکیان به استخدام رسمی و قطعی از تاریخ فراغت از تحصیل و احتساب ایام بلاتکلیفی و پرداخت حقوق و مزایای قانونی آنها در مدت مزبور که مورد تایید شعب تجدیدنظر نیز قرار گرفته است، صحیح و موافق قانون تشخیص داده میشود این رای به استناد بند ۲ ماده ۱۹ و ماده ۴۳ قانون دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان و سایر مراجع اداری ذیربط در موارد مشابه لازم الاتباع است.
معاون قضایی دیوان عدالت اداریمقدسیفرد