نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۴۹۷ مورخ ۱۴۰۴/۰۸/۲۰

در اجرای ماده ۲۳۶ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، در صورتی که متهم پس از صدور دستور دادستان مبنی بر اخذ وجه التزام یا وجه‌الکفاله یا ضبط وثیقه و پیش از انجام عملیات اجرایی، در مرجع قضایی حاضر شود یا کفیل یا وثیقه‌گذار او را حاضر کند، دادستان با رفع اثر از دستور صادره، دستور اخذ یا ضبط حداکثر تا یک چهارم، از وجه قرار تأمین کیفری را صادر می‌کند؛ چنانچه متهم یا محکوم‌علیه در مهلت مقرر خود را معرفی نکند و توسط کفیل یا وثیقه‌گذار نیز معرفی نشود و محکوم‌علیه توسط ضابطان دادگستری جلب شود، آیا مشمول حکم ماده ۲۳۶ یاد‌شده است؟

به موجب ماده ۲۳۶ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، دادستان صرفاً در صورتی مجاز به رفع اثر از دستور صادره است که «متهم شخصاً در مرجع قضایی حاضر شود و یا کفیل یا وثیقه‌گذار او را حاضر کند». چنانچه جلب محکوم با همکاری کفیل یا وثیقه‌گذار به عمل آمده باشد؛ مانند اینکه وثیقه‌گذار یا کفیل با شناسایی محل سکونت یا اختفای محکوم زمینه دستگیری وی را از طریق ضابط دادگستری فراهم کند، نیز مشمول حکم ماده ۲۳۶ قانون پیش‌گفته است؛ اما دیگر شیوه‌های دسترسی به محکوم؛ از جمله جلب وی توسط مراجع انتظامی بدون همکاری کفیل یا وثیقه‌گذار، از شمول ماده یاد‌‌شده خروج موضوعی دارد.