نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۵۹۰ مورخ ۱۴۰۵/۰۵/۰۵

به موجب بند «ب» ماده ۳۸۹ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و با توجه به ماده ۳۸۴ این قانون، در پرونده‌هایی که به طور مستقیم در دادگاه کیفری یک مطرح می‌شود، دادگاه پس از صدور قرار رسیدگی و اعمال مواد ۳۸۴ و ۳۸۷ قانون یادشده و تهیه گزارش از پرونده و تشکیل جلسه مقدماتی اداری، هرگاه موضوع را خارج از صلاحیت خود تشخیص دهد، قرار عدم صلاحیت صادر می‌کند؛ این قرار به موجب ماده ۳۹۰ همان قانون قابل درخواست تجدیدنظر از سوی دادستان است؛ چنانچه در پرونده‌های مذکور دادگاه پیش از صدور قرار رسیدگی، موضوع را خارج از صلاحیت خود تشخیص دهد آیا می‌تواند قرار عدم صلاحیت صادر کند؟ مستند قانونی آن چیست؟ آیا این قرار قطعی است یا قابل تجدید نظر؟ توضیح اینکه برخی معتقدند صدور قرار عدم صلاحیت در این مرحله باید مستند به بند «الف» ماده ۳۴۰ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ صادر و قطعی اعلام شود؟

به موجب ماده ۳۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، در مواردی که پرونده به طور مستقیم در دادگاه کیفری یک رسیدگی می‌شود؛ پس از پایان تحقیقات مقدماتی، صدور قرارهای منع یا موقوفی تعقیب حسب مورد تجویز شده است؛ بدیهی است صدور چنین قرارهایی منوط به وجود صلاحیت ذاتی و محلی دادگاه کیفری یک است؛ بنابراین، چنانچه دادگاه یادشده در جریان تحقیقات مقدماتی خود را صالح به رسیدگی نداند، به موجب بند «الف» ماده ۳۴۰ قانون‌ آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و مستفاد از ماده ۳۸۳ این قانون، مجاز به صدور قرار عدم صلاحیت است و این قرار به استناد اطلاق ماده ۳۹۰ قانون پیش‌گفته از سوی دادستان، قابل تجدیدنظر است.