نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۶۱۵ مورخ ۱۴۰۴/۱۰/۲۸

چنانچه دادگاه در خصوص بزه ضرب عمدی فاقد اثر که دارای مجازات تخییری حبس یا شلاق تعزیری درجه هفت و در صلاحیت دادگاه صلح است، حکم به شلاق تعزیری درجه هفت صادر کند، آیا این حکم قابل تجدیدنظر است و یا آنکه قطعی محسوب می‌شود؟

اولاً، با توجه به اطلاق تبصره ماده ۱۰۴ (اصلاحی ۱۳۹۹) قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ با اصلاحات و الحاقات بعدی، حکم مقرر در این تبصره شامل تمامی مجازات‌های حبس تعزیری درجه چهار تا درجه هشت برای جرایم قابل گذشت در تمام قوانین عام و خاص است و به لحاظ تصریح صدر این ماده در خصوص قابل گذشت ‌بودن «جرایم تعزیری مندرج در کتاب دیات»، جرم موضوع ماده ۵۶۷ قانون یاد‌شده که مجازات آن حبس یا شلاق تعزیری درجه هفت است، قابل گذشت محسوب می‌شود؛ به همین سبب مشمول تقلیل مجازات حبس موضوع تبصره مذکور نیز می‌باشد؛ بدین توضیح که، حداقل و حداکثر مجازات حبس درجه هفت به نصف تقلیل می‌یابد؛ در نتیجه، مجازات حبس جرم موضوع این ماده چهل و پنج روز تا سه ماه حبس است. بر این اساس، با توجه به شاخص ماده ۱۹ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، جرم موضوع ماده ۵۶۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ دارای دو مجازات قانونی تخییری یعنی حبس درجه هشت و شلاق درجه هفت می‌باشد؛ در نتیجه بالاترین درجه مجازات قانونی که شلاق درجه هفت است، ملاک تعیین درجه جرم یاد‌شده می‌باشد و از آنجا که این جرم، درجه هفت محسوب می‌شود، با عنایت به تبصره یک ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲ ناظر به بند ۱۰ ماده پیش‌گفته، به این جرم به طور مستقیم در دادگاه صلح رسیدگی می‌شود. ثانیاً، با عنایت به صدر تبصره ۵ و ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲ و بند «ج» این تبصره، ناظر به بند۱۰ همین ماده و از آنجا که معیار قابلیت تجدید نظرخواهی آرای کیفری؛ از جمله آرای کیفری دادگاه صلح مجازات قانونی جرم است و نه مجازات مندرج در دادنامه، رأی صادره از دادگاه صلح در خصوص جرم عمدی موضوع ذیل ماده ۵۶۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، که با عنایت به مراتب پیش‌گفته مجازات قانونی آن حبس درجه هشت یا شلاق درجه هفت است، قطعی و غیر قابل تجدید نظر می‌باشد.