نظریه مشورتی شماره ۷/۹۵/۲۴۲۶ مورخ ۱۳۹۵/۰۹/۲۹
تاریخ نظریه: ۱۳۹۵/۰۹/۲۹
شماره نظریه: ۷/۹۵/۲۴۲۶
شماره پرونده: ۵۹-۷۲۱/۱-۱۹۵
استعلام:
خواهان با استناد به یک فقره سند عادی ادعای اثبات مالکیت و خلع ید مطرح و خوانده در جلسات دادرسی نسبت به سند عادی خواهان هیچگونه ادعای جعل مطرح نمینماید پس از صدور حکم قطعی و اجرای آن
۱- آیا خوانده میتواند دعوای اعلام جعلیت سند عادی را مطرح نماید؟
(با توجه به اینکه وفق مواد ۲۱۷ و ۲۱۸ قانون آئین دادرسی مدنی مهلت ادعای جعل تا پایان جلسه اول دادرسی میباشد).
۲- آیا دعوای اعلام جعلیت سند عادی مستقلا قابلیت استماع دارد یا خیر.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱ و ۲- با توجه به ماده ۲۱۹ قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی که مقرر داشته: «ادعای جعلیت نسبت به اسناد و مدارک ارائه شده باید برابر ماده ۲۱۷ این قانون با ذکر دلیل اقامه شود...» و با عنایت به اینکه در ماده ۲۱۷ قانون مذکور آمده است: «اظهار تردید یا انکار نسبت به دلایل و اسناد ارائه شده حتی الامکان باید تا اولین جلسه دادرسی به عمل آید....» در فرض سوال خوانده نمیتواند پس از صدور حکم قطعی نسبت به سندی که در دادگاه ارائه شده و نسبت به آن ادعای جعل نکرده است، ادعای جعل مطرح نماید، مگر اینکه دلیل جعلیت بعد از موعد مقرر یافت شود که در این صورت با استفاده از ملاک قسمت اخیر ماده ۲۱۹ همان قانون دعوای مدعی جعلیت که دلیل جعلیت بعد از صدور رأی یافت شده باشد قابل استماع به نظر میرسد. بند ۶ ماده ۴۲۶ قانون یاد شده موید این نظر است.