وقوع عقد بیع بصورت شفاهی بین طرفین و سپس تنظیم قرارداد کتبی توسط خریدار بدون حضور و اطلاع فروشنده و امضا از طرف وی آیا جعل تلقی می گردد
صورتجلسه نشست قضایی
کد نشست: ۱۳۹۹-۷۴۶۲
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۸/۰۴/۳۱
برگزار شده توسط: استان خراسان رضوی/ شهر کاشمر
موضوع
وقوع عقد بیع بصورت شفاهی بین طرفین و سپس تنظیم قرارداد کتبی توسط خریدار بدون حضور و اطلاع فروشنده و امضا از طرف وی آیا جعل تلقی می گردد
پرسش
چنانچه عقد بیع نسبت به یک دستگاه خودرو بین دو نفر به صورت شفاهی منعقد و قبض و اقباض نیز صورت گیرد ولی خریدار بعدا که جهت اثبات وقوع عقد مذکور نیاز به قرارداد کتبی دارد خود بدون اطلاع و حضور فروشنده قرارداد کتبی تنظیم و از طرف فروشنده نیز امضا نماید آیا نامبرده مرتکب جعل شده یا خیر؟
نظر هیئت عالی
با توجه به قید صریح " قصد تقلب" در آخر ماده ۵۲۳ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۵ ( تعزیرات) در صورتیکه ساختن سند ( بیع نامه عادی) به قصد تقلب و وارد آمدن خسارت به دیگری نبوده و با واقعیت و حقیقت انطباق داشته باشد موضوع بزه جرم منتفی است و عمل به احتیاط اقتضای پذیرش نظریه اکثریت قضات محترم را دارد.
نظر اکثریت
اکثریت همکاران عقیده دارند در جرم جعل وجود رکن ضرری لازم بوده و همچون سایر جرایم عنصر روانی جرم که همان سو نیت مرتکب می باشد نیز ضروری است در حالیکه در موضوع سوال که فرد فقط جهت اثبات حقانیت خود مرتکب چنین عملی شده و عمل وی مطابق با واقعیت بوده لذا سونیت مفقود بوده. رکن ضرری نیز متصور نمی باشد لذا جرمی واقع نشده است.
نظر اقلیت
برخی همکاران نیز عقیده دارند که همین که فرد عمدا سند را تنظیم کرده که این سند وجود خارجی نداشته و بر خلاف واقعیت بوده سونیت وی محرز بوده و همین عمل وی موجب خدشه به اعتبار اسناد در اجتماع می گردد رکن ضرری بوده لذا جرم محقق بوده و مرتکب بایستی جهت جلوگیری از ارتکاب چنین اعمالی در جامعه مجازات گردد.