رای وحدت رویه شماره ۱۲۹۱ مورخ ۱۳۸۶/۱۱/۰۷ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
تاریخ: ۷/۱۱/۱۳۸۶
شماره دادنامه: ۱۲۹۱
کلاسه پرونده: ۸۶/۴۹۹
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای علی سیدیان
موضوع شکایت و خواسته: اعلام تعارض آراء صادره از شعب ۱۶ و ۶ و اول تجدیدنظر دیوان عدالت اداری
مقدمه: الف-۱- شعبه ۱۶ دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۲۰۹۹ موضوع شکایت شرکت شکرپاره سهند به طرفیت، گمرک جمهوری اسلامی ایران، گمرک سهلان به خواسته، الزام گمرک به تبعیت از مقررات و تعرفه سال ۱۳۸۰ تبدیل به قطعی پروانه گمرکی شماره ۲۵۰۷۰۸ و لغو و ابطال نامههای گمرک ۰۶۵۵/۸۳/۵۴۶/۲۶/۱۴۲- ۹/۸/۱۳۸۳ و ۲۳۲۱۹/۸۳/۶۲/۵۴۶/۱۴۲-۴/۹/۱۳۸۳ به شرح دادنامه شماره ۱۵۱۲ مورخ ۸/۸/۱۳۸۵ چنین رای صادر نموده است، هر چند کالای ورود موقت به موجب رای وحدت رویه هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شمارههای ۳۱۷ مورخ ۳۰/۸/۱۳۷۸ و ۲۱۰ مورخ ۲/۶/۱۳۸۲ قاچاق کالا تلقی نمیشود، و نظر به اینکه بخشنامه استنادی مصوب ۱۳۷۳ بوده و دلیلی بر فسخ و بی اعتباری آن ارائه نشده و با توجه به اینکه بخشنامه یاد شده مقرر میدارد، با توجه به تبصره یک ماده ۱۹ قانون امور گمرکی و ماده ۱۴۲ آییننامه اجرایی قانون مذکور کالای ورود موقت مشمول حقوق گمرکی و سود بازرگانی و عوارض و مقررات زمان ترخیص موقت میباشد و بخشنامه مورد استناد مشتکیعنه به شماره ۳۱۵۶۰۵/۴۱۳/۱۰۹/۵۴ مورخ ۲۵/۱۲/۱۳۸۲ معاونت حقوقی و ۴۸۹۷۴/۱۱۳/۱۴/۷۱/۸۲ مورخ ۳۰/۲/۱۳۸۳ دفتر صادرات ناظر به کالاهای وارداتی میباشد که پس از تاریخ صدور بخشنامه وارد گردیده و در نتیجه به کالاهائی که قبل از تاریخ صدور بخشنامه وارد گردیده، ارتباطی ندارد، علیهذا حکم به ورود شکایت صادر میگردد. الف-۲- شعبه ۶ تجدیدنظر دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۵/۲۹۳۰ موضوع تقاضای تجدیدنظر خواهی دفتر حقوقی و قضایی گمرک ایران نسبت به دادنامه شماره ۱۵۱۲ مورخ ۱۸/۸/۱۳۸۵ شعبه ۱۶ دیوان به شرح دادنامه شماره ۲۷۶ مورخ ۲۷/۳/۱۳۸۶ چنین رای صادر نموده است، نظر به اینکه انجام واردات به وسیله تجدیدنظر خوانده در سال ۱۳۸۰ بوده و بخشنامه استنادی تجدیدنظر خواه در سال ۱۳۸۲ صادر شده و علی القاعده چنانچه نسبت به واردات سالهای قبل اعمال شود، خلاف اصول حقوقی و حق مکتسب برای وارد کننده میباشد، لذا با رد تجدیدنظرخواهی دادنامه صادر تایید و استوار میگردد. ب-۱- شعبه ۱۶ دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۲۱۸۹ موضوع شکایت شرکت ثمین تبریز به طرفیت، گمرک ایران - گمرک بازرگان در سهلان به خواسته، الزام گمرک به تبدیل قطعی پروانه گمرکی موقت با تعرفه سال ۱۳۸۰ و لغو نامههای ۱۵۱۸۹/۸۳/۱۰/۵۴۶/۲۶/۱۴۲ مورخ ۱۶/۶/۱۳۸۳ و ۱۱۴۷/۸۳/۱۰/۵۴۶/۲۶/۱۴۲ مورخ ۶/۵/۱۳۸۵ به شرح دادنامه شماره ۱۶۶۷ مورخ ۲۲/۸/۱۳۸۵ چنین رای صادر نموده است،... با توجه به بخشنامه ۱۰۷۲۹۴/۷۶۸/۹۶/۷۳/۲۷۰ مورخ ۱۹/۱۱/۱۳۷۳ مدیرکل امور واردات و اینکه بخشنامه مذکور استنادی فسخ نگردیده و بخشنامههای استنادی مشتکیعنه مربوط به واردات سال ۱۳۸۲ به بعد میباشد، با توجه به مراتب فوق و با توجه به تبصره یک ماده ۱۹ قانون امور گمرکی و ماده ۱۴۲ آییننامه اجرایی قانون مذکور کالای ورود موقت مشمول حقوق گمرکی و سود بازرگانی عوارض و مقررات زمان ترخیص موقت میشود، علیهذا حکم به ورود شکایت صادر و اعلام میگردد. ب-۲- شعبه اول تجدیدنظر دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۵/۵۸۹۲ موضوع تقاضای تجدیدنظر خواهی گمرک جمهوری اسلامی ایران نسبت به دادنامه شماره ۱۶۶۷ مورخ ۲۲/۸/۱۳۸۵ شعبه ۱۶ دیوان به شرح دادنامه شماره ۷۲۶ مورخ ۵/۳/۱۳۸۶ چنین رای صادر نموده است،... از آنجائی که ورود کالا با پروانه ورود موقت بوده و به دلایلی موفق به صدور کالای تولیدی نگردیده، درخواست تبدیل موقت به دائم را کرده و گمرک ایران حقوق گمرکی و عوارض را بر مبنای مقررات سال ۱۳۸۳ محاسبه کرده در حالی که ورود کالا در سال ۱۳۸۰ بوده این امر مورد اعتراض مدیر عامل شرکت قرار گرفته است، نظر به اینکه از طرف تجدیدنظر خواه نسبت به دادنامه تجدیدنظر خواسته اعتراض موجه و موثری به عمل نیامده... با رد تجدیدنظر خواهی دادنامه بدوی عیناً تایید و استوار میگردد. ج-۱- شعبه ۱۵ دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۳/۱۶۵۰ موضوع شکایت کاظم نوبهار به طرفیت، گمرک سهلان به خواسته، الزام گمرک مشتکیعنه به محاسبه قیمت روز ورود کالا به شرح دادنامه شماره ۲۲۱۶ مورخ ۶/۱۲/۸۴ چنین رای صادر نموده است، نظربه اینکه حسب مستفاد از دادنامههای شماره ۳۱۷ - ۳۰/۸/۱۳۷۸ و ۲۱۰-۱۳/۲/۱۳۸۲ صادره از هیات عمومی دیوان عدالت اداری در ابطال بند ۳ بخشنامههای شماره ۶۱۵۵۹/۴۱۸/۱۰۹/۵۶ - ۸/۴/۱۳۷۹ و ۲۰۳۰۶ت۸/۱۰/۱۴/۵۵ گمرک ایران و قاچاق تلقی نشدن کالای ورود موقت موصوف و در نتیجه مجاز محسوب شدن ورود آن به کشور با تبدیل قطعی شدن ورود موقت این کالا مطالبه حقوق گمرکی و سود بازرگانی براساس تعرفههای تقدیم اظهارنامه تبدیل به قطعی شدن ورود کالا موجه نبوده بلکه بر مبنای تعرفه ورود موقت که در مورخ ۱۴/۹/۱۳۷۹ صورت گرفته و از ابتدا کاشفیت بر عدم قاچاق بودن آن داشته منطبق با موازین قانونی تشیخص در نتیجه با عدم دفاع موثر و موجهی از سوی گمرک مشتکیعنه مستنداً به قسمت اخیر شق (پ) بند یک ماده ۱۱ قانون دیوان عدالت اداری حکم به ورود شکایت شاکی و الزام گمرک خوانده به احتساب گمرکی و سود بازرگانی بر مبنای تعرفه ورود موقت کالا صادر و اعلام میدارد. ج-۲- شعبه ۶ تجدیدنظر دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۵/۶۱۹ موضوع تقاضای تجدیدنظرخواهی اداره کل گمرک استان سهلان نسبت به دادنامه شماره ۲۲۱۶ مورخ ۶/۱۲/۱۳۸۴ شعبه ۱۵ دیوان به شرح دادنامه شماره ۳۶۶۷ مورخ ۲۳/۱۲/۱۳۸۵ با رد تجدیدنظر خواهی دادنامه بدوی را تایید و استوار نموده است. د-۱- شعبه ۱۶ دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۵/۲۱۲ موضوع شکایت علی سیدیان به طرفیت، گمرک سهلان تبریز به خواسته الزام گمرک به تبعیت از مقررات و تعرفههای سال ۱۳۷۹ و تبدیل به قطعی پروانه گمرکی شماره ۲۷۱۵۸۷ و لغو نامههای شماره ۱۰۲۷۷/۸۴/۵۴۶/۱۴۲ مورخ ۸/۴/۱۳۸۴ و شماره ۱۷۳۲۷/۸۴/۲۸/۵۴۶/۲۶/۱۴۲ مورخ ۱۴/۶/۱۳۸۴ به شرح دادنامه شماره ۲۵۴ مورخ ۵/۳/۱۳۸۶ چنین رای صادر نموده است، نظر به اینکه تقاضای تبدیل ورود موقت به تبدیل قطعی پروانه گمرکی در سال ۱۳۷۹ نبوده است و در سال ۱۳۸۳ که گمرک اقدام نموده مطابق بخشنامههای دفتر حقوقی و قضایی دفتر صادرات به شماره ۳۱۵۶۵/۴۱۸/۱۰۹/۵۴ - ۲۵/۱۲/۱۳۸۲و شماره ۴۸۹۷۴/۱۱۳/۱۴/۷۷/۸۲ - ۳۰/۳/۱۳۸۳ اقدام نموده و بخشنامههای مذکور و آییننامههای مربوط به قوت خویش باقی است و توسط مرجع صلاحیتدار ابطال نگردیده و مطابق آراء هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره ۱۳۳ و ۱۳۴ اقدام گردیده و شاکی دلیلی بر تخلفات از مقررات ارائه ننموده علیهذا حکم به رد شکایت صادر میشود. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور روسا و مستشاران و دادرسان علیالبدل شعب دیوان تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
به موجب ماده ۱۲ قانون صادرات و واردات مصوب ۱۱/۴/۱۳۶۶ (کلیه ساکنان مناطق محروم استان های مرزی سیستان و بلوچستان، هرمزگان، بوشهر، خوزستان و بخش هایی از استان فارس که قسمت اعظم آنها در فاصله ۳۰ کیلومتری از ساحل قرار دارد در صورتی که بیش از یک سال در منطقه ساکن باشند میتوانند در تعاونیهای مرزنشینان عضو شوند) نظر به اینکه کالا به صورت ورود موقت مشروط بر تبدیل و صادر کردن آن به خارج از کشور است و از تاریخ فروش یا تبدیل آن به منظور مصارف داخلی اطلاق کالای موقت مودری ندارد و طبعاً مشمول حقوق گمرکی کالای وارداتی ورود دائم محسوب میشود و حقوق گمرکی از تاریخ اخیرالذکر به آن تعلق میگیرد، بنابراین دادنامههای شماره ۱۶۶۷ مورخ ۲۲/۸/۸۵ و ۱۵۱۲ مورخ ۸/۸/۸۵ صادره از شعبه ۱۶ دیوان که مبین این معنی است صحیح و موافق اصول و مقررات مربوط تشخیص داده میشود این رای به استناد بند ۲ ماده ۱۹ و ماده ۴۳ قانون دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان و سایر مراجع اداری ذیربط در موارد مشابه لازمالاتباع است.
معاون قضایی دیوان عدالت اداریمقدسیفرد