رای وحدت رویه شماره ۳۶۳ مورخ ۱۳۷۹/۱۱/۰۳۰ هیات عمومی دیوان عدالت اداری

‌کلاسه پرونده: ۳۹.۷۸

شماره دادنامه: ۳۶۳

تاریخ: ۳۰ بهمن ۱۳۷۹

‌مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

‌شاکی: آقای حسام الدین مویدی

‌موضوع شکایت و خواسته: اعلام تعارض آراء صادره از شعب اول و دوم هیات تجدیدنظر دیوان عدالت اداری

‌مقدمه: الف- ۱- شعبه سیزدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۳۵۸.۷۲ و ۳۵۹.۷۲ موضوع شکایت آقای حسام الدین مویدی و آقای داود خلیلی و الهه‌خلیلی به طرفیت اداره کل زمین شهری استان شیراز به خواسته رسیدگی به اقدامات سازمان طرف شکایت و حکم بر ابطال سند مالکیت شماره ۶۷۳۶۳‌مورخ ۱۳۷۱.۶.۲۱ طی دادنامه شماره ۵۷ و ۵۹ مورخ ۱۳۷۵.۲.۲ چنین رای صادر نموده است، اولاً تنظیم سند خارج از مهلت مقرر در قانون زمین‌شهری صورت گرفته است ثانیاً سازمان طرف شکایت دفاع موثری در جهت رعایت موادی از قانون و آیین‌نامه اجرایی به ویژه رعایت بندهای ۴ گانه‌ماده ۲۳ آیین‌نامه اجرایی قانون زمین شهری به عمل نیامده، علاوه شکات با ارائه مدارک و اسناد مدعی هستند که در شیراز اراضی موات و دولتی‌بلامانع فراوان وجود دارد. ثانیاً صدور دادنامه‌های متعدد از دیوان عدالت و دیگر مراجع قضایی دلیل بر استحقاق شکات به اصل خواسته می‌باشد. لذا‌به دلایل فوق الاشاره به ویژه به دلیل عدم رعایت مواد قانون و آیین‌نامه اجرایی قانون زمین شهری بالاخص بندهای ۴ گانه ماده ۲۳ آیین‌نامه مزبور نیز به‌دلیل انقضاء مهلت قانونی قانون زمین شهری شکایت در خصوص پلاک شماره ۲۰۸۳ موضوع شکایت شکات صادر و اعلام می‌گردد. خواسته دیگر‌شکات دائر بر ابطال سند مالکیت شماره ۶۷۳۶۲ نظر به اینکه رسیدگی به آن خارج از صلاحیت دیوان عدالت و در صلاحیت مراجع قضایی دادگستری‌محل می‌باشد شکایت در این خصوص مردود اعلام می‌گردد. ۲- شعبه اول هیات تجدیدنظر در رسیدگی به پرونده کلاسه ت۴۴۶.۷۵.۱ موضوع‌تقاضای تجدیدنظر سازمان مسکن و شهرسازی استان فارس نسبت به دادنامه‌های شماره ۵۹-۵۷ مورخ ۱۳۷۵.۲.۲ صادره از شعبه ۱۳ دیوان در پرونده‌کلاسه ۳۵۸.۷۲ و ۳۵۹ به طرفیت حسام الدین مویدی و غیره به شرح دادنامه شماره ۸۷۲ مورخ ۱۳۷۶.۶.۱۷ چنین رای صادر نموده است، اعتراض‌سازمان مسکن و شهرسازی استان فارس به دادنامه‌های شماره ۵۷ و ۵۹ مورخ ۱۳۷۵.۲.۲ صادره از شعبه ۱۳ دیوان با بررسی مندرجات لایحه‌اعتراضیه وارد تشخیص و با فسخ دادنامه بدوی شکایت رد می‌شود. ب- ۱- شعبه دوازدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۶۴۲.۷۲ موضوع شکایت‌آقای محمدتقی موید و غیره به طرفیت سازمان زمین شهری شیراز به خواسته اعتراض به عملیات سازمان زمین شهری و تملک سهم مشاعی و ابطال سند‌به شرح دادنامه شماره ۱۵۵۴ مورخ ۱۳۷۲.۱۲.۱۹ چنین رای صادر نموده است، با عنایت به اینکه نسبت به مالکیت شکات اعتراضی به عمل نیامده‌است و با توجه به مدلول ماده ۹ قانون زمین شهری استنادی اداره کل زمین شهری استان فارس و نظر به اینکه آن اداره کل دلیلی که دلالت بر رعایت‌نمودن مدلول کلیه تبصره‌های لازم الرعایه ماده مذکور بنماید ابراز نداشته است و با عنایت به اینکه طبق دادنامه‌های شماره ۱۰۹ و ۱۱۰ مورخ۱۳۷۲.۲.۲۹ شعبه ۱۳ دیوان عدالت اداری حکم به بطلان کلیه اقدامات سازمان زمین شهری شیراز در مورد رقبات زیادی از پلاک ۲۰۸۳ بخش ۴ شیراز‌مشهور به روستای شاهزاده بیگم صادر گردیده و عیناً در شعبه دوم تجدیدنظر تایید گردیده است لذا به جهات مذکور و سایر اوضاع و احوال و قرائن‌موجود حکم به ورود شکایت و بطلان عملیات اداره طرف شکایت نسبت به مقدار مالکیت شاکی در پلاک محل بحث صادر می‌گردد. در مورد تقاضای‌ابطال سند تملک شاکی می‌تواند در مراجع قضایی محل وقوع ملک طرح دعوی نماید. ۲- شعبه دوم هیات تجدیدنظر در رسیدگی به پرونده کلاسه۴۴۳.۷۳ موضوع تقاضای تجدیدنظر اداره کل زمین شهری استان فارس نسبت به دادنامه شماره ۱۵۵۴ مورخ ۱۳۷۲.۱۲.۱۹ صادره از شعبه ۱۲ دیوان‌در پرونده کلاسه ۶۴۲.۷۲ به طرفیت آقای محمدتقی موید و غیره به شرح دادنامه شماره ۵۸۸ مورخ ۱۳۷۴.۹.۷ چنین رای صادر نموده است، نظر به‌اینکه از طرف تجدیدنظر خواه اداره کل زمین شهری استان فارس ایراد و اعتراض موجهی که فسخ دادنامه بدوی را ایجاب نماید اقامه و ابراز نگردیده‌است و بر کیفیت رسیدگی و اصدار دادنامه شماره ۱۵۵۴ مورخ ۱۳۷۲.۱۲.۱۹ صادره از شعبه ۱۲ دیوان عدالت اداری ایراد شکلی به نظر نمی‌رسد بنابه‌مجموع مراتب مارالذکر دادنامه بدوی عیناً تایید می‌شود. ج- ۱- شعبه دوازدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۱۳۵۶.۷۲ موضوع شکایت آقای مهدی‌موید به طرفیت سازمان زمین شهری شیراز به خواسته اعتراض به عملیات سازمان زمین شهری در خصوص تملک سهم مشاعی و ابطال سند تملک به‌شرح دادنامه شماره ۱۵۵۹ مورخ ۱۳۷۲.۱۲.۱۹ حکم به ورود شکایت صادره نموده و در خصوص تقاضای ابطال سند تملک جهت طرح دعوی به‌مراجع قضایی محل وقوع ملک راهنمائی شده است. ۲- شعبه دوم تجدیدنظر در رسیدگی به تقاضای تجدیدنظر اداره کل زمین شهری استان فارس‌نسبت به دادنامه شماره ۱۵۵۹ مورخ ۱۳۷۲.۱۲.۱۹ صادره از شعبه ۱۲ دیوان در پرونده کلاسه ۱۳۵۶.۷۲ به طرفیت مهدی موید و غلامرضا بدیعی و‌غیره به شرح دادنامه شماره ۵۹۱ مورخ ۱۳۷۴.۹.۷ رای صادره از شعبه ۱۲ را عیناً تایید نموده است. د- ۱- شعبه سیزدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه۸۲۱.۷۱ و ۸۲۰ موضوع شکایت خانم زرین کلاه مویدی و غیره به طرفیت سازمان زمین شهری شیراز به خواسته جلوگیری از اقدامات طرف شکایت و‌صدور حکم بر ابطال سند تملک ۱۳۷۱.۱.۲۶ به شرح دادنامه شماره ۱۱۰ و ۱۰۹ مورخ ۱۳۷۲.۲.۲۹ حکم بر بطلان کلیه اقدامات سازمان زمین‌شهری شیراز در تملک اراضی ملکی و موروثی شاکیان صادر نموده است. ۲- شعبه دوم هیات تجدیدنظر در رسیدگی به پرونده کلاسه ت۹۵.۷۲.۲‌ موضوع تقاضای تجدیدنظر اداره کل زمین شهری استان فارس نسبت به دادنامه شماره ۱۱۰-۱۰۹ مورخ ۱۳۷۲.۲.۲۹ صادره از شعبه سیزدهم دیوان در‌پرونده کلاسه ۸۲۱.۷۱ و ۸۲۰ به طرفیت آقای محمدامین مویدی و غیره به شرح دادنامه شماره ۵۴ مورخ ۱۳۷۲.۵.۶ دادنامه بدوی را عیناً تایید نموده‌است.

هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجت الاسلام والمسملین دری نجف آبادی و با حضور روسای شعب بدوی و‌روساء و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای می‌نماید.

‌رای هیات عمومی

‌نظر به اینکه تملک اراضی بایر و دایر مزروعی در اجرای ماده ۹ قانون زمین شهری مصوب ۱۳۶۶.۶.۲۲ منوط و مقید به تحقق و اجتماع شرایط مندرج‌در ماده مذکور و آیین‌نامه‌های اجرایی آن به ویژه مادتین ۲۳ و ۲۴ آیین‌نامه فوق الذکر از حیث فقدان زمین موات و دولتی در قلمرو جغرافیائی شهرهای ‌مشمول قانون و احراز نیاز به تملک اراضی اشخاص و وجود طرح مصوب و تامین بهاء قانونی آن و سایر شرایط مذکور است و در خصوص مورد‌اجتماع جمیع شرایط مزبور مقرون به دلیل و مدرک معتبری نبوده است، بنابراین دادنامه‌های شماره ۵۸۸ مورخ ۱۳۷۴.۹.۷ و ۵۹۱ مورخ ۱۳۷۴.۹.۷ و۵۴ مورخ ۱۳۷۲.۵.۶ شعبه دوم هیات تجدیدنظر که مشعر بر تائید دادنامه‌های بدوی شماره ۱۵۵۴ مورخ ۱۳۷۲.۱۲.۱۹ و ۱۵۵۹ مورخ۱۳۷۲.۱۲.۱۹ شعبه دوازدهم و ۱۰۹ و ۱۱۰ مورخ ۱۳۷۲.۲.۲۹ شعبه سیزدهم در زمینه ابطال تملک اراضی و املاک شاکیان موافق اصول و موازین‌قانونی تشخیص داده می‌شود. این رای مطابق قسمت اخیر ماده ۲۰ قانون دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان و سایر مراجع مربوط در موارد مشابه ‌لازم الاتباع است.

‌رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری - قربانعلی دری نجف آبادی