نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۴۸۳ مورخ ۱۴۰۴/۱۱/۲۸

همانگونه که مستحضرید آرای هیأت‌های استانی نظارت بر عملکرد و حل اختلاف شوراهای اسلامی در خصوص محکومیت‌های اعضای شوراهای اسلامی به مجازات‌های بندهای ۴ تا ۸ ماده ۱۲۰ قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران و دهیاران مصوب ۱۳۷۵ با اصلاحات و الحاقات بعدی، وفق تبصره ۲ ذیل این ماده قابل اعتراض در هیأت مرکزی نظارت بر عملکرد و حل اختلاف شوراها است، همچنین در صورت تحقق حکم تبصره ۲ یادشده در مورد یکی از اعضای شورا، رأی صادره از سوی هیأت استانی نظارت بر عملکرد و حل اختلاف، وفق تبصره ۴ ماده قانونی یادشده و ماده ۲۱ آیین‌نامه اجرایی هیأت‌های حل اختلاف و نحوه رسیدگی به شوراها غیر قطعی است و صرفاً پس از رسیدگی به موضوع شکایت در هیأت مرکزی حل اختلاف و نحوه رسیدگی به شکایات از شوراهای اسلامی مصوب ۱۳۹۵ هیأت وزیران، رأی صادره از سوی هیأت پیش‌گفته قطعی و لازم‌الاجرا می‌شود. از سوی دیگر بر اساس بند ۲ ماده ۱۰ اصلاحی قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ با اصلاحات و الحاقات بعدی، رسیدگی به اعتراض و شکایات از آرا و تصمیمات قطعی هیأت‌های شبه قضایی از حیث نقض قوانین و مقررات یا مخالفت با آن‌ها در صلاحیت دیوان عدالت اداری است. با عنایت به مطالب پیش‌گفته در مورد صلاحیت دیوان عدالت اداری در رسیدگی به آرای قطعی هیأت‌های شبه‌قضایی و صلاحیت هیأت مرکزی نظارت بر عملکرد و حل اختلاف شوراها در مورد رسیدگی به شکایات از آرای غیر قطعی هیأت‌های استانی نظارت بر عملکرد و حل اختلاف استان‌ها در مورد مجازات‌های بندهای ۴ تا ۸ ماده ۱۲۰ قانون ذکر شده و با توجه به رسیدگی برخی شعب دیوان عدالت اداری به آرای غیر قطعی هیأت‌های استانی نظارت بر عملکرد و حل اختلاف شوراهای اسلامی استان‌ها که به واسطه تحقق تبصره ۲ ماده ۱۲۰ قانون یادشده در هیأت مرکزی حل اختلاف پرونده مفتوح دارند؛ امری به سردرگمی و بلاتکلیفی هیأت‌های مرکزی و استانی حل اختلاف و مسؤولین اجرایی در خصوص نحوه اقدام منجر شده است. ، خواهشمند است اعلام فرمایید: آیا پس از تحقق حکم تبصره ۲ ماده ۱۲۰ قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران و دهیاران مصوب ۱۳۷۵ با اصلاحات و الحاقات بعدی در مورد عضو شورایی که به یکی از مجازات‌های بندهای ۴ تا ۸ این ماده محکوم شده و به واسطه طرح شکایت در هیأت مرکزی نظارت بر عملکرد و حل اختلاف شوراهای رأی وی غیر قطعی شده است، شعب دیوان عدالت اداری نیز می‌توانند در صورت دریافت شکایت همزمان، به موضوع رسیدگگی کرده و اتخاذ تصمیم نمایند؟

با عنایت به تبصره ۲ ماده ۳ (الحاقی ۱۴۰۲) و بند ۲ ماده ۱۰ قانون دیوان عدالت اداری مصوب ۱۳۹۲ با اصلاحات و الحاقات بعدی، جز در مواردی که در قوانین خاص رسیدگی به اعتراض نسبت به آراء غیر قطعی مراجع اختصاصی اداری در دیوان عدالت اداری به صراحت تجویز شده باشد، رسیدگی به اعتراض به آراء این مراجع در شعب تجدید نظر دیوان عدالت اداری، منوط به قطعیت آراء مزبور است.